15 2012

(*) .

Περιγραφ: http://4.bp.blogspot.com/-y7qjxix392I/T7zenDHpUNI/AAAAAAAACU8/SUFHLYVj1T0/s1600/mnimonio-580x359.jpg1.- Τι εναι το "μνημνιο";

Το "μνημνιο κατανησης " εναι μια συμφωνα μεταξ της Ελληνικς Κυβρνησης απ τη μα πλευρ και, απ την λλη, της Ευρωπακς Επιτροπς (για λογαριασμ των κρατν μελν της Ευρωζνης), της Ευρωπακς Κεντρικς Τρπεζας και του Διεθνος Νομισματικο Ταμεου (της λεγομνης Τρικας). Εναι να πργραμμα οικονομικς προσαρμογς για την Ελλδα με στχο την αντιμετπιση της οικονομικς κρσης.

Μια πρτη συμφωνα προκυψε μετ απ ατημα της Ελλδας τον Απρλιο του 2010. Η δετερη συμφωνα υπεγρφη το Μρτιο του 2012. Το μνημνιο, πως ισχει, περιγρφει τα μτρα που δεσμεονται να προυν οι ελληνικς αρχς στους διφορους τομες της οικονομας προκειμνου να βγει η Ελλδα απ την παροσα κρση και να βελτισει τις δομς της στοχεοντας την οικονομικ ανπτυξη. Και τα δο προγρμματα οικονομικς προσαρμογς συνοδεονται απ δανειακς συμβσεις, ψους 110 και 130 δις. Ευρ, αντιστοχως. Τα δνεια αυτ εναι απαρατητα για τη λειτουργα της οικονομας σο καιρ η Ελλδα θα χει περισστερα ξοδα απ σοδα και δεν θα μπορε να απευθυνθε στις χρηματοοικονομικς αγορς λγω της πολ προβληματικς δημοσιονομικς της κατστασης. Αποτελον, συνεπς, μια πρξη αλληλεγγης των εταρων της Ελλδας χωρς την οποα η χρα θα εχε δη πτωχεσει και τα μτρα λιττητας θα ταν πιο οδυνηρ για τους πολτες.

2.- Ποιοι εναι οι στχοι του προγρμματος οικονομικς προσαρμογςγια την  Ελλδα;

Οι βασικο στχοι του προγρμματος εναι η στριξη της ρευσττητας της οικονομας, η εξυγανση της δημοσιονομικς κατστασης της χρας, η βελτωση της ανταγωνιστικτητας και η ανκτηση απ την Ελλδα της παραγωγικς της βσης. Στχος εναι επσης και η αλλαγ της διρθρωσης της οικονομας προς να αναπτυξιακ μοντλο που θα στηρζεται περισστερο στις επενδσεις και στις εξαγωγς.

3.- Πς θα επιτχει το πργραμμα τους στχους αυτος;

Προκειμνου να επιτχει τους στχους του, το πργραμμα περιλαμβνει μια πλρη σειρ φιλδοξων και αλληλνδετων πολιτικν:

- Στο δημοσιονομικ μρος, το πργραμμα προβλπει μτρα με σκοπ τον περιορισμ του  δημοσιονομικο ελλεμματος και τη σταδιακ μεωση του δημσιου χρους κτω απ 120% του ΑΕΠ ως το 2020.

- Στον χρηματοπιστωτικ τομα, το πργραμμα στοχεει στην στριξη της ρευσττητας και την ανακεφαλαιοποηση των τραπεζν.

- Για τη βελτωση της ανταγωνιστικτητας και την ανπτυξη, το πργραμμα προβλπει την εφαρμογ διαρθρωτικν μεταρρυθμσεων πως για παρδειγμα τον εκσυγχρονισμ του δημσιου τομα, την ενσχυση του φορολογικο συστματος, τη βελτωση του επιχειρηματικο περιβλλοντος, την εφαρμογ ενς σχεδου αποκρατικοποισεων, τη βελτωση της ποιτητας παροχς υγεας και τη μεωση του κστους στις αγορς προντων.

 

4.- Ποιος αποφασζει/ ποιος παρνει τα μτρα ;

Το πργραμμα "ανκει στην Ελλδα", εναι δηλαδ ευθνη του ελληνικο κρτους. Συνομολογθηκε μετ απ διαπραγματεσεις μεταξ των εκπροσπων των ελληνικν αρχν και της Τρικας. Η Τρικα προτενει τους στχους για κθε τομα δρσης και η Κυβρνηση μελετ και αποφασζει συγκεκριμνα μτρα υλοποησης αυτν των στχων. Συνεπς, η λψη και η εφαρμογ των συγκεκριμνων μτρων εναι ευθνη της ελληνικς κυβρνησης. Απ τη δικ της πλευρ, η Τρικα εξετζει κθε τρμηνο την εφαρμογ των συμφωνημνων μτρων και προτενει την εκταμευση της εκστοτε δσης του δανεου.

5.-  Η Τρικα πρτεινε τις οριζντιες περικοπς;

Η Τρικα επιθυμε την υλοποηση του προγρμματος μσω, που εναι δυνατν, στοχευμνων μτρων που θα λαμβνουν υπψη τις ανγκες και τις ιδιαιτερτητες της κθε κοινωνικς ομδας, ιδιατερα των ευπαθν ομδων.

 

6.- Για ποιο λγο ττε το πργραμμα στριξης προβλπει  ως μτρο την οριζντια  μεωση του καττατου μισθο στον ιδιωτικ τομα;

Η ανταγωνιστικτητα της αγορς εργασας στην Ελλδα μειθηκε σημαντικ τα τελευταα χρνια σε σγκριση με τους υπλοιπους εταρους της. Αυτ οφελεται, εν μρει, στις αυξσεις μισθν που δθηκαν πραν των αυξσεων παραγωγικτητας. Σε λλες χρες της ΕΕ, οι αντστοιχες αυξσεις μισθν ταν πιο περιορισμνες. Συνεπς, η Ελλδα οφελει να αποκαταστσει τη χαμνη ανταγωνιστικτητ της μσω μιας εσωτερικς υποτμησης, δηλαδ με τη μεωση τιμν και  κστους παραγωγς ναντι των ανταγωνιστικν χωρν, καθς και με την ενσχυση των εξαγωγν. Δεδομνου τι απαιτεται χρνος για να επιτευχθε μεγλη αξηση της παραγωγικτητας, επιλχθηκε η λση να επλθει μεωση του ονομαστικο μισθολογικο και μη μισθολογικο κστους. Αυτ θα χει επσης θετικ εππτωση στην καταπολμηση της ανεργας των νων και των μη ειδικευμνων εργαζομνων. Για να μην προχωρσει σε περαιτρω μεισεις μισθν και να αποκτσει μια ανταγωνιστικ αγορ εργασας, η Ελλδα πρπει να επιταχνει την εφαρμογ διαρθρωτικν μεταρρυθμσεων πως το νοιγμα των κλειστν επαγγελμτων, τη βελτωση του επιχειρηματικο περιβλλοντος, την αξηση της παραγωγικτητας και τη μεωση του κστους παραγωγς.

7.- Γιατ κατ την εφαρμογ του μνημονου η οικονομα βυθστηκε σε τσο βαθι   φεση;

Η Ελλδα εχε μπει σε φεση δη απ το 2008, δηλαδ πολ πριν απ την υπογραφ του μνημονου.Η παγκσμια κρση του 2008-2009 φερε στο φως τα τρωτ σημεα της Ελλδας.Ως αποτλεσμα, το κλμα στις αγορς για την Ελλδα επιδεινθηκε απτομα στις αρχς του 2010. Επιπλον, η κταση της επιδενωσης της δημοσιονομικς κατστασης διαφνηκε αργ, λγω σοβαρν ελλεψεων στα συστματα λογαριασμν και στατιστικν της Ελλδας. Το γεγονς αυτ καθυστρησε την εφαρμογ διορθωτικν μτρων απ τη χρα και επσης εξπληξε τις αγορς, οι οποες ρχισαν να ανησυχον σχετικ με τη δημοσιονομικ σταθερτητα της Ελλδας. Οι κυριτεροι οργανισμο αξιολγησης υποβθμισαν τη χρα, η δε απδοση των κρατικν ομολγων και το ψος των ασφαλστρων κινδνου (CDS) αυξθηκαν απτομα απ το τλος του 2009. Υπ αυτς τις συνθκες ο δανεισμς απ τις αγορς γινε τελεως ασμφορος. Απ τη στιγμ που οι αγορς σταμτησαν να δανεζουν στην Ελλδα, η φεση επιδεινθηκε.

Το μνημνιο εναι μια συμφωνα για συνχιση της δανειοδτησης της Ελλδας απ τους εταρους, στε η απαρατητη εξυγανση να γνει σταδιακ και συγχρνως να δοθε χρνος για τις αλλαγς στη δομ της ελληνικς οικονομας. Με την προσαρμογ της οικονομας μας, θα σταθεροποιηθε το τραπεζικ σστημα και θα αυξηθε ο δανεισμς για επενδσεις στις επιχειρσεις, θα μειωθε το κστος προντων και υπηρεσιν και θα βελτιωθε η ανταγωνιστικτητα μας, θα αυξηθε η απασχληση αφο οι επιχειρσεις θα προσλαμβνουν και πλι υπαλλλους, και θα αυξηθον οι δημσιες επενδσεις και οι στοχευμνες παροχς, αφο θα περιοριστε η σπατλη και θα αντιμετωπιστε η φοροδιαφυγ.

8.-  Μπορε να θεωρηθε αποτυχα η μχρι τρα εφαρμογ του μνημονου;

Εναι αλθεια τι πολλο απ τους στχους που θετε το πρτο πργραμμα στριξης δεν επιτεχθηκαν. Στους τομες της καταπολμησης της φοροδιαφυγς, της φοροεσπραξης και των ιδιωτικοποισεων παρατηρθηκαν καθυστερσεις για διφορους λγους πως η ελλιπς εφαρμογ των διαρθρωτικν αλλαγν, οι εγγενες αδυναμες της δημσιας διοκησης, η κοινωνικ αναταραχ και μια πολ σοβαρτερη απ το αναμενμενο φεση, η οποα πληξε και λλες χρες. Ωστσο, η Ελλδα μεωσε σε σημαντικ βαθμ το κρατικ λλειμμα απ 15,75% του ΑΕΠ το 2009 σε 9,25% το 2011 – ποσοστ που αποτελε τη μεγαλτερη μεωση ανμεσα στις χρες της ΕΕ. Επσης, προχρησε σε θεσμικς αλλαγς, πως η μεταρρθμιση του συστματος των συντξεων, η ενοποηση των μισθολογων του δημοσου, η εκκνηση ενς προγρμματος αποκρατικοποισεων, που μεσοπρθεσμα θα προσφρουν θετικ αποτελσματα. Επομνως, η εφαρμογ του πρτου μνημονου δεν μπορε να θεωρηθε αποτυχα. Παρ τις ατλειες, ταν η πρτη σοβαρ προσπθεια νοικοκυρματος της ελληνικς οικονομας των τελευταων δεκαετιν.

9.- Ποιες εναι οι διαφορς μεταξ του πρτου και του δετερου προγρμματος  στριξης;

Οι στχοι των δο προγραμμτων εναι διοι, θτουν μως διαφορετικς προτεραιτητες: Το δετερο πργραμμα εστιζει στην ανγκη υλοποησης αναπτυξιακν διαρθρωτικν μεταρρυθμσεων και επιτρπει μια πιο αργ δημοσιονομικ προσαρμογ και μια σταδιακ διαδικασα ιδιωτικοποησης. Το PSI, δηλαδ το "κορεμα" του χρους – ευεργτημα του οποου αποδκτης εναι μνο η Ελλδα -  αποτελε αναπσπαστο μρος του δετερου προγρμματος και η επιτυχς ολοκλρωσ του ουσιαστικ επιτρπει τη μεγαλτερη επικντρωση σε διαρθρωτικς μεταρρυθμσεις που θα προωθσουν την ανπτυξη μεσοπρθεσμα. 

10.-  Ποιο εναι το συνολικ ποσ βοθειας προς την Ελλδα;

Η συνολικ χρηματοδτηση που προβλπεται για την Ελλδα ανρχεται σε 240 δις ευρ, εκ των οποων 110 δις ευρ απ το πρτο πργραμμα και 130 δις ευρ απ το δετερο. Το ποσ αυτ εναι μεγαλτερο απ το ΑΕΠ της χρας και αντιστοιχε σε περπου 21.000 € αν λληνα πολτη. Μχρι στιγμς χουν καταβληθε  147,6 δις ευρ. Σε αυτ τη βοθεια  θα μποροσε να προστεθε η σημαντικ και αναδρομικ μεωση του επιτοκου δανεισμο καθς και το PSI, το οποο μεωσε το χρος κατ περπου 100 δις ευρ και βελτιθηκαν σημαντικ οι συνθκες αποπληρωμς του υπολοπου.

11.- χουν οι εταροι μας οικονομικ φελος απ τα δνεια που δδονται στην Ελλδα;

Το πργραμμα δανεισμο σκοπ χει να στηρξει την Ελλδα με το χαμηλτερο δυνατ κστος. Γι'αυτ τα επιτκια δανεισμο της Ελλδας διαμορφνονται με τη πιο μικρ διαφορ μεταξ χρηματοδοτικο κστους και κστους δανεισμο. Επιπλον, τα υπλοιπα κρτη μλη της Ευρωζνης αναλαμβνουν συγκεκριμνο χρηματοοικονομικ κνδυνο επιβαρνοντας παρλληλα τη δανειοληπτικ τους αξιολγηση προκειμνου να δανεσουν την Ελλδα και λλα  κρτη μλη με χαμηλ χρηματοπιστωτικ αξιολγηση (π.χ. Πορτογαλα, Ιρλανδα).

12.-  Μπορε να επαναδιαπραγματευτε το πργραμμα;

Το πργραμμα επικαιροποιεται και προσαρμζεται κθε 3μηνο. Επσης, η ελληνικ κυβρνηση χει τη δυναττητα να ζητσει την αντικατσταση επιμρους μτρων απ λλα ισοδναμου αποτελσματος. μως, μια συνολικ επαναδιαπραγμτευση του μνημονου απαιτε τη σμφωνη γνμη λων των εμπλεκμενων οργανισμν και των κρατν μελν που συμμετχουν στο EFSF (Ευρωπακ Ταμεο Χρηματοπιστωτικς Σταθερτητας). λλωστε, δε θα πρπει να ξεχνμε τι μια ενδεχμενη επιμκυνση του χρνου υλοποησης των δημοσιονομικν στχων του μνημονου θα εχε οικονομικς επιπτσεις οι οποες θα πρεπε να καλυφθον με επιπλον οικονομικ βοθεια απ τα κρτη μλη.

13.- Μπορε η Ελλδα να συνεχσει να λαμβνει οικονομικ βοθεια σε περπτωση καταγγελας του μνημονου;

Το μνημνιο αποτελε διμερ συμφωνα. Εφσον η μα πλευρ αποφασσει μονομερς να το απορρψει, το λλο μρος δεν υποχρεοται πια να τηρσει τις συμφωνημνες δεσμεσεις, δηλαδ την παροχ των δσεων των δανεων.

14.-  Θα μποροσε η Ελλδα να λβει οικονομικ βοθεια χωρς να εναι υποχρεωμνη να υλοποισει να πργραμμα;

Η μη υλοποηση απ την πλευρ της Ελλδας του προγρμματος θα θετε σε αμφισβτηση την ικαντητα αποπληρωμς της οικονομικς βοθειας που προλθε απ τους Ευρωπαους φορολογομενους των λλων κρατν μελν και επομνως την ανρθωση της χρας. Επομνως, το σημαντικτερο για την Ελλδα εναι νααποκτσει μια σταθερ κυβρνηση,που να μπορσει ναυλοποισει το πργραμμα οικονομικς προσαρμογς. Αυτ θα επτρεπε στη χρα να αποκαταστσει τις στρεβλσεις της οικονομας της που την οδγησαν στη παροσα κατσταση και να την βλει σε τροχι βισιμης ανπτυξης και ανταγωνιστικτητας.

15.- Συνδεται η υλοποηση του μνημονου με την παραμον της Ελλδας στην  Ευρωζνη;

Νομικ χι. Πρακτικ, εν η Ελλδα αποφσιζε να απορρψει το μνημνιο, η οικονομα της, κατ πσα πιθαντητα, θα κατρρεε, λγω λλειψης χρηματοδτησης, και η απτομη προσαρμογ που θα επακολουθοσε θα δυσχραινε την παραμον της χρας στο ευρ. Συνεπς, η Ελλδα χει κθε συμφρον να παραμενει σε μια ενωμνη Ευρωζνη και να χρησιμοποισει το παρθυρο ευκαιρας που χει, προκειμνου να θσει την οικονομα της σε μια πορεα πραγματικς σγκλισης με τις λοιπς ευρωπακς οικονομες. Σ'αυτ την προσπθει της, η Ελλδα θα βρει τους ευρωπαους εταρους δπλα της.

16.- Μπορε η ΕΕ να διξει την Ελλδα απ το ευρ;

Δεν υπρχει οτε η νομικ δυναττητα, αλλ οτε και η πρθεση να εκδιξει η Ευρωπακ νωση οποιοδποτε κρτος μλος απ την Ευρωζνη. Η ΕΕ αναγνωρζει τις θυσες των Ελλνων, που εναι μεγαλτερες απ κθε λλο λα, και επιθυμε την παραμον της χρας στην Ευρωζνη και την Ευρωπακ νωση. Η νταξη της Ελλδας στο ευρ αποφασστηκε ως προσχρηση μονς κατεθυνσης (one-way) και αποτελε για το λγο αυτ τον στατο στχο της ευρωπακς ολοκλρωσης.

17.-  Θα βγει η Ελλδα απ την κρση;

Ναι. Η Ελλδα, αν εφαρμσει πλρως τα δημοσιονομικ μτρα και προβε στις απαρατητες διαρθρωτικς αλλαγς που προβλπονται στο μνημνιο, αναμνεται να αποκτσει πρωτογενς πλενασμα απ το 2013, δηλαδ να χει περισστερα σοδα απ δαπνες. Επιπλον, οι επιχορηγσεις των διαρθρωτικν Ταμεων της ΕΕ θα συμβλουν αποφασιστικ στην ανπτυξη και την δημιουργα θσεων εργασας. Αυτς οι εξελξεις θα προσφρουν χι μνο ανακοφιση στους πολτες, αλλ θα αποκαταστσει και την αξιοπιστα και την αξιοπρπεια της Ελλδας, που τσο χουν πληγε τα τελευταα χρνια.

 

(*) Σημεωση: Το παρν γγραφο της Αντιπροσωπεας της Ευρωπακς Επιτροπς στην Ελλδα συντχθηκε μνο για ενημερωτικ σκοπ. Δεν εκφρζει απαρατητα τις επσημες θσεις της Ευρωπακς Επιτροπς, της Ευρωπακς Κεντρικς Τρπεζας /και του Διεθνος Νομισματικο Ταμεου.