, , ...

: tovima.gr

15 20133

Βουλευτς, εφοριακο, δμαρχοι βασικο ποπτοι διαφθορς...«Η πλειοψηφα της κοινς γνμης εκτιμ ως εκτεν τη διαφθορ σε λα τα κλιμκια δημοσων υπαλλλων και λειτουργν, με κορυφαα ωστσο την περπτωση των βουλευτν και των τοπικν αρχντων. Εναι μλιστα αξιοσημεωτο τι η εικνα της κοινς γνμης για τα εππεδα διαφθορς των πολιτικν επιδεινθηκε κατ την περοδο 2009-2013.

Η συντριπτικ πλειοψηφα της κοινς γνμης, πνω απ το 80%, εκτιμ ως αναποτελεσματικ τη δρση της πολιτικς εξουσας εναντον της διαφθορς, δηλνοντας με σαφνεια τι οτε το πλθος των συλλψεων διεφθαρμνων δημοσων υπαλλλων και λειτουργν εναι μεγλο οτε οι ποινς που επιβλθηκαν για τα αδικματα εναι αντστοιχες του μεγθους του αδικματος».

Αυτ εναι το βασικ συμπρασμα ρευνας του Πανεπιστημου της Μακεδονας με την οποα οι επιστμονες προσπθησαν να προσεγγσουν το ζτημα της διαφθορς - της δημσιας διοκησης και των πολιτικν - και τον τρπο αντιμετπισς της.

Εναι αξιοσημεωτο τι ως «βασικος υππτους» διαφθορς κατατσσουν κατ σειρ βουλευτς, εφοριακος και δημρχους, επηρεασμνοι προφανς και απ τις δκες πολιτικν προσπων - πως του Ακη Τσοχατζπουλου, που εισρχεται στην τελικ της φση -  απ την καταδκη του Βασλη Παπαγεωργπουλου σε ισβια.

Οι ερευνητς βρθηκαν προ εκπλξεως ταν διαπστωσαν τι η αρνητικ γνμη για τον ρλο της πολιτικς εξουσας στην καταπολμηση της διαφθορς μεγεθνθηκε το 2013 στερα απ ναν προσωριν περιορισμ της την περοδο 2009-2011 ως αποτλεσμα, προφανς, «της ρητορικς περ αντιμετπισης της διαφθορς που αναπτχθηκε ως αντιστθμισμα των αποκαλψεων για το μγεθος της διαφθορς στην Ελλδα μετ την εκδλωση της οικονομικς κρσης».

Ως κυριτερη αιτα νθησης της διαφθορς στην Ελλδα προκρνεται (περπου απ το 80%-85% της κοινς γνμης) και πλι η αναποτελεσματικτητα η απροθυμα της πολιτικς εξουσας, πως αυτς αποτυπνονται ετε στην επιβολ ελαφρν ποινν ετε στη διατρηση καθεσττος αδιαφνειας στις δημσιες δαπνες. Βεβαως μρος της ευθνης αποδδεται (περπου απ το 60%-65%) και στους διους τους δημοσους υπαλλλους, η μη αξιοκρατικ επιλογ των οποων καθιστ πιθαντερη τη μη ρτια σκηση των καθηκντων τους την εκμετλλευση της νομοθεσας για προσωπικ τους φελος κατ τις συναλλαγς τους με τους πολτες.

 

Βαθμς κοινωνικς και πολιτικς εμπιστοσνης

http://www.tovima.gr/files/1/2013/09/13/GRAFHMA1.jpgπως αναφρουν οι ερευνητς, «το ζτημα της διαφθορς, τσο των πολιτικν σο και του κρτους, χει επανειλημμνως συνδεθε στη βιβλιογραφα με την ννοια της πολιτικς εμπιστοσνης. Μα απ τις μεσες συνπειες της αυξημνης διαφθορς των πολιτικν και του κρτους εναι η απλεια της εμπιστοσνης της κοινς γνμης στους πολιτικος θεσμος. Η παροσα ρευνα εκκνησε επιχειρντας να μετρσει τα εππεδα πολιτικς εμπιστοσνης στην Ελλδα προκειμνου να καταγραφε μα εκ των πιθανν συνεπειν της φημολογομενα εκτεταμνης διαφθορς στη χρα».

Το Γρφημα 1 αποκαλπτει την πολ μεγλη κταση της καχυποψας των πολιτν ναντι του θεσμο του Κοινοβουλου - στο οποο προφανς αντικατοπτρζονται και οι γνμες ναντι των πολιτικν κομμτων -, πως επσης την κταση της καχυποψας ναντι των ευρωπακν θεσμν. Το τελευταο αποτελε να δεγμα του αυξανμενου κατ την περοδο της ελληνικς κρσης αντιευρωπασμο της ελληνικς κοινς γνμης. Και οι δο αυτο δεκτες εμφανζονται αισθητ επιδεινωμνοι σε σχση με την εικνα τους σε ρευνες της Μονδας Ερευνν Κοινς Γνμης και Αγορς του ΕΠΙ κατ το 2011 και το 2012 (βλ. Γρφημα 2). Το ποσοστ της κοινς γνμης που διατυπνει χαμηλ μηδενικ εμπιστοσνη στο Κοινοβολιο φθνει το 90% το 2013 ναντι ποσοστν 70%-75% τα προηγομενα δο τη. Το αντστοιχο ποσοστ για την Ευρωπακ Ενωση φθνει το 70% το 2013 ναντι ποσοστο 58% το 2012 και 53% το 2011.

Οι πολιτικο διαχειριστς της οικονομικς κρσης φανονται να χνουν το στοχημα κατκτησης της πολιτικς εμπιστοσνης μσα στα τελευταα δο χρνια. Ωστσο η ττα αυτ δεν εναι καθολικ, καθς τα εππεδα εμπιστοσνης φανονται να παραμνουν υψηλτερα εντς συγκεκριμνων τμημτων του πληθυσμο. Το Κοινοβολιο λαμβνει ελαφρς υψηλτερα - σε σγκριση με τη μση κατανομ - ποσοστ εμπιστοσνης στις ηλικιακς κατηγορες νω των 45 ετν και η Ευρωπακ Ενωση λαμβνει ελαφρς υψηλτερα ποσοστ εμπιστοσνης στις ηλικιακς κατηγορες κτω των 45 ετν, καθς και στους μισθωτος του δημοσου τομα. Οι διαφοροποισεις στα εππεδα εμπιστοσνης ναντι του Κοινοβουλου και της Ευρωπακς Επιτροπς αντικατοπτρζονται και σε διαφορετικς επιλογς ψφου στις εκλογς του 2012. Η μηδενικ χαμηλ εμπιστοσνη προς τους θεσμος του Κοινοβουλου και της Ευρωπακς Ενωσης φανεται να συνδεται με την ψφο προς τον ΣΥΡΙΖΑ και τα λοιπ αντιμνημονιακ κμματα στις εκλογς του 2012, εν η υψηλτερη εμπιστοσνη προς τους δο θεσμος, ιδιαιτρως την Ευρωπακ Ενωση, συνδεται εμφανς με την ψφο προς τη ΝΔ, κατ πρτο λγο, και το ΠαΣοΚ, κατ δετερο.

Σημεινεται επσης τι η καχυποψα ναντι των θεσμν φανεται να διαχεται και σε θεσμος πραν της κεντρικς πολιτικς εξουσας, πως η Αστυνομα και τα δικαστρια, οι οποοι ακμη και κατ το κοντιν παρελθν (βλ. ρευνες της Μονδας Ερευνν Κοινς Γνμης και Αγορς του ΕΠΙ για τις στσεις ναντι των μεταναστν στον Δμο Αθηναων) διατηροσαν υψηλτερα ποσοστ εμπιστοσνης (βλ. Γρφημα 2).

http://www.tovima.gr/files/1/2013/09/13/GRAFHMA3.jpgΤο Γρφημα 3 μαρτυρε υψηλ εππεδα καχυποψας ναντι του κοινωνικο περιβλλοντος του μσου πολτη. Το ποσοστ μλιστα εκενων που δλωσαν τι θα πρπει να εμαστε πντα συνθως καχποπτοι με τους περισστερους ανθρπους ξεπρασε το 76% του δεγματος, ταν σε ρευνα του 2011 εχε μετρηθε στο 69%. Η κοινωνικ εμπιστοσνη πντως δεν φανεται να διατηρε υψηλ συσχτιση με την πολιτικ εμπιστοσνη, σμφωνα με τα ευρματα της παροσας ρευνας, καθς τα ποσοστ καχυποψας ναντι των πολιτικν θεσμν ταν εξσου υψηλ σε λο το δεγμα, ανεξρτητα απ το καταγραφμενο εππεδο κοινωνικς εμπιστοσνης κθε ερωτωμνου.

Εκτμηση για την κταση της διαφθορς σε κατηγορες δημοσων υπαλλλων και λειτουργν

Η ρευνα κατγραψε τις εντυπσεις της ελληνικς κοινς γνμης για τις κατηγορες δημοσων υπαλλλων και λειτουργν στις οποες εντοπζονται εκτεν (σμφωνα με τη λεκτικ διατπωση που χρησιμοποιθηκε) φαινμενα διαφθορς. Προφανς οι απαντσεις στη συγκεκριμνη ερτηση δεν μπορον να χρησιμοποιηθον ως τεκμρια παρξης φαινομνων διαφθορς στους κλδους αλλ ως ενδεξεις των εντυπσεων της κοινς γνμης για την κταση της διαφθορς σε κθε κατηγορα δημοσων υπαλλλων, και μλιστα των σχετικοποιημνων ως προς τις γενικτερες εντυπσεις για τη διαφθορ τη χρα. Το υψηλτερο ποσοστ εκτιμσεων για εκτεταμνη διαφθορ συγκεντρνουν οι βουλευτς (89%), ακολουθομενοι απ τους εφοριακος (82%) και τους δημρχους (81%) (βλ. Πνακα 1). Τα ποσοστ εναι υψηλ για λες τις κατηγορες υπαλλλων και λειτουργν, ωστσο θα πρπει να συνεκτιμηθε το γεγονς τι η ερτηση ουσιαστικ πρτεινε το σνολο της λστας και δεδομνης της τσης επιλογς θετικν απαντσεων σε ττοιου τπου ερωτσεις (δηλαδ παρξης διαφθορς στη συγκεκριμνη περπτωση) δεν θα πρπει να δοθε μφαση στα ποσοστ που συγκντρωσε η κθε κατηγορα αλλ στη σγκριση μεταξ των κατηγοριν.

 

Πνακας 1:

Εντυπσεις εκτεταμνης διαφθορς 

σε κατηγορες δημοσων υπαλλλων και λειτουργν

Ομδα

2013

% ατμων που εκτμησαν ως εκτεν τη διαφθορ στην ομδα αυτ

2011 (ΕΒ)

% ατμων που εκτμησαν ως εκτεν τη διαφθορ στην ομδα αυτ

2009 (ΕΒ)

% ατμων που εκτμησαν ως εκτεν τη διαφθορ στην ομδα αυτ

Αστυνομικο

47

50

72

Τελωνειακο

70

63

74

Βουλευτς

89

78

74

Δμαρχοι

81

68

59

Υπλληλοι Πολεοδομας

77

64

72

Υπλληλοι 

υπουργεου Ανπτυξης

63

47

61

Εφοριακο

82

62

72

Γιατρο

53

75

82

Πανεπιστημιακο

28

33

43

Επιθεωρητς 

Δημσιας Υγεας

40

63

66

κρως ενδιαφρουσα εναι επσης η σγκριση των ποσοστν που κατγραψε η ρευνα με τα ποσοστ που καταγρφηκαν σε ρευνες του Ευρωβαρομτρου την νοιξη του 2011 και την νοιξη του 2009. Απ τη σγκριση των στηλν προκπτει  διαφορετικ τση (αυξητικ) στα ποσοστ των πολιτν που εκτιμον ως εκτεταμνη τη διαφθορ των πολιτικν προσπων (βουλευτν και τοπικν αρχντων) και διαφορετικ τση (πτωτικ) στα ποσοστ των πολιτν που εκτιμον ως εκτεταμνη τη διαφθορ των περισσοτρων κατηγοριν δημοσων υπαλλλων (αστυνομικο, γιατρο, πανεπιστημιακο, επιθεωρητς Δημσιας Υγεας). Ιδιμορφη εναι η περπτωση των εφοριακν, των υπαλλλων της Πολεοδομας και των υπαλλλων που εναι επιφορτισμνοι με την αδειοδτηση επενδυτικν ργων, καθς σε αυτς τις κατηγορες σημειθηκε μεωση των αρνητικν εκτιμσεων για την κταση της διαφθορς μεταξ 2009 και 2011 και στη συνχεια αξηση των αρνητικν εκτιμσεων μεταξ 2011 και 2013. Εναι πιθαν πως η κοιν γνμη δειξε αρχικ να πεθεται απ τη ρητορικ της κυβρνησης Παπανδρου για περιορισμ της διαφθορς στο Δημσιο, ωστσο στη συνχεια, και ως συνπεια της αναποτελεσματικτητας των μηχανισμν καταπολμησης της διαφθορς, η κοιν γνμη επστρεψε στις προ των εξαγγελιν του 2010-2011 αρνητικς εντυπσεις της για την κταση του φαινομνου σε συγκεκριμνους κλδους της δημσιας διοκησης, κυρως σε αυτος που σχετζονται με ελεγκτικος μηχανισμος.

 

«Ναι, δωροδκησα»

Παρ' τι χι αποκλειστικ, οι εντυπσεις για την κταση της διαφθορς στο Δημσιο προρχονται και απ προσωπικς εμπειρες των ερωτωμνων. Οι ερωτμενοι ρωτθηκαν αν τους χει ζητηθε κατ το παρελθν να καταβλουν κποιο ανττιμο σε δημσιο υπλληλο λειτουργ προκειμνου να διευθετηθε κποιο ζτημ τους. Το 42% του δεγματος απντησε θετικ στο ερτημα αυτ, ποσοστ το οποο δεν εμφνισε σημαντικ διακμανση μεταξ των δημογραφικν κατηγοριν του δεγματος. Ερωτμενοι ηλικας 45-64 ετν, απφοιτοι λυκεου και κτοικοι της Αττικς ταν ελαφρς πιθαντερο να χουν γνει δκτες ττοιων αιτημτων, παρ' τι οι στατιστικς διαφορς δεν αποδεχθηκαν σημαντικς. Σε σους απ τους ερωτωμνους απντησαν τι χουν γνει δκτες αιτημτων δωροδοκας κατ το παρελθν τθηκε το επιπρσθετο ερτημα του χρονικο σημεου στο οποο συνβη αυτ για τελευταα φορ. Στο Γρφημα 4 αποτυπνεται η σχετικ κατανομ των απαντσεων στο ερτημα αυτ. Το 17% του δεγματος απντησε τι αυτ συνβη για τελευταα φορ μσα στους τελευταους δδεκα μνες, το 25% απντησε τι συνβη πριν απ να ως τρα χρνια και οι περισστεροι (58%) απντησαν τι αυτ συνβη παραπνω απ τρα χρνια πριν. Η κατανομ δεχνει τι η συχντητα εκδλωσης αιτημτων δωροδοκας απ την πλευρ δημοσων υπαλλλων και λειτουργν ελαττνεται.

http://www.tovima.gr/files/1/2013/09/13/GRAFHMA4.jpgΕνδιαφρον παρουσιζει ακμη η διερενηση πιθανς συσχτισης της εμπειρας αιτματος δωροδοκας κατ το παρελθν και της επιλογς ψφου στις εκλογς του 2012, στις οποες το ζτημα της διαφθορς πολιτικν και της αδυναμας αυτν να ελγξουν τη διαφθορ των δημοσων υπαλλλων βρθηκε στην κορυφ της δημσιας ατζντας. Η διασταρωση των απαντσεων στα σχετικ ερωτματα δειξε τι τα δο πρην «κυβερνητικ κμματα» (ΝΔ και ΠαΣοΚ) συγκντρωσαν υψηλτερα ποσοστ μεταξ των ερωτωμνων που δλωσαν τι δεν τους χει ζητηθε κατ το παρελθν να δωροδοκσουν κποιον δημσιο υπλληλο λειτουργ. Αντιθτως, μεταξ εκενων απ τους οποους χει ζητηθε κτι ττοιο, ο ΣΥΡΙΖΑ συγκντρωσε οριακ υψηλτερο ποσοστ απ τη ΝΔ στις εκλογς του Ιουνου 2012, εν σαφς υψηλτερα του μσου ρου τους στο δεγμα ταν τα ποσοστ που συγκντρωσαν οι Ανεξρτητοι Ελληνες και λλα κμματα.

Ειδικτερα μεταξ εκενων οι οποοι δλωσαν τι το ατημα δωροδοκας λαβε χρα κατ τον τελευταο χρνο κατ τα τελευταα τρα χρνια, δηλαδ κατ την περοδο της κρσης - κατ την οποα και ρχισαν να γνονται ορατς οι συνπειες της διαφθορς για τα δημσια οικονομικ της χρας -, το ποσοστ που λαβε ο ΣΥΡΙΖΑ ξεπερν κατ πντε ποσοστιαες μονδες το ποσοστ της ΝΔ. Συνεπς, εμμσως διαπιστνεται να υπρχει μια σχετικ καθαρ απδοση της ευθνης για την εκτεταμνη διαφθορ στη χρα στα δο πρην «κυβερνητικ κμματα».

 

Αιτες της διαφθορς των δημοσων υπαλλλων

Στην ρευνα ζητθηκε η γνμη των πολιτν για την ισχ συγκεκριμνων ερμηνειν της διαφθορς των δημοσων υπαλλλων και λειτουργν στην Ελλδα. Στον Πνακα 2 αποτυπνονται οι απαντσεις των ερωτωμνων σε οκτ διαφορετικς ερμηνεες που καλπτουν να μεγλο και ετερογενς σνολο αιτιν, οι οποες ξεκινον απ ζητματα πολιτικς κουλτορας και φθνουν σε ζητματα ελγχου και καταπολμησης φαινομνων διαφθορς. Οπως προκπτει απ τον Πνακα 2, λες οι ερμηνεες γνονται αποδεκτς απ την πλειοντητα των πολιτν, με τα μεγαλτερα ποσοστ πντως να συγκεντρνουν οι ερμηνεες που εμπλκουν την πολιτικ εξουσα ετε ως τον απρθυμο μηχανισμ ελγχου της διαφθορς (82% απλυτης συμφωνας) ετε ως την υπατια για την απουσα διαφνειας στις δημσιες δαπνες (84% απλυτης συμφωνας). Απ την λλη, ερμηνεες που αναφρονταν ευθως στην ποιτητα στις προθσεις των διων των δημοσων υπαλλλων, πως για παρδειγμα τι οι δημσιοι υπλληλοι συχν δεν επιλγονται αξιοκρατικ και συνεπς δεν εναι αξιπιστοι στην σκηση των καθηκντων τους τι τα παραθυρκια στους νμους δνουν στους υπαλλλους την ευκαιρα να ζητσουν χρματα, συγκντρωσαν χαμηλτερα ποσοστ απλυτης συμφωνας. Επσης, χαμηλτερα, αν και πλι πλειοψηφικ, ταν τα ποσοστ που συγκντρωσε η ερμηνεα της διαφθορς στη βση της κουλτορας της ελληνικς κοινωνας και της ως εκ τοτου υψηλς ανοχς φαινομνων δωροδοκας και κατχρησης δημσιου χρματος.

Οι διαφορς στις εκτιμσεις για τις αιτες της διαφθορς μεταξ διαφορετικν δημογραφικν ομδων του πληθυσμο δεν ταν σημαντικς. Αξζει πντως να σημειωθε τι τις ερμηνεες που ενπλεκαν τους διους τους δημοσους υπαλλλους (κακ ποιτητα προσωπικο, εκμετλλευση κενν του νμου απ τους υπαλλλους) στριξαν θερμτερα οι ερωτμενοι νω των 55 ετν (περπου τα τρα τταρτα αυτν ναντι δο τρτων στο σνολο του δεγματος) και οι απφοιτοι υποχρεωτικς εκπαδευσης οι μη χοντες οποιοδποτε πιστοποιητικ μρφωσης (νω του 80% αυτν ναντι δο τρτων στο σνολο του δεγματος). Την ερμηνεα που συνδει τη συμπεριφορ των διων των δημοσων υπαλλλων με την κταση της διαφθορς στην Ελλδα στριξαν επσης, σε μεγαλτερα απ τα μσα ποσοστ στο δεγμα, οι ελεθεροι επαγγελματες (περπου τρεις στους τσσερις), οι συνταξιοχοι ιδιωτικο τομα και οι νεργοι (πνω απ τα τρα τταρτα αυτν). Ενδιαφρον παρουσιζει η δισταση των εκτιμσεων μεταξ των δημοσων και των ιδιωτικν υπαλλλων για προφανες λγους:

- Την ποψη τι οι δημσιοι υπλληλοι δεν επιλγονται αξιοκρατικ και γι' αυτ δεν εναι αξιπιστοι στην ρτια σκηση των καθηκντων τους υποστριξε μνο το 38% των μισθωτν δημοσου τομα ναντι του 60% των μισθωτν ιδιωτικο τομα.

Μια μικρ διαφοροποηση μεταξ των τμημτων του πληθυσμο που συμφνησαν απολτως τι οι διοι οι δημσιοι υπλληλοι ευθνονται για την κταση της διαφθορς στη χρα και εκενων που εμφανστηκαν πιο διστακτικο να αποδεχθον τη θση αυτ σχετζεται με την επιλογ ψφου των δο ομδων στις εκλογς του 2012: σοι συμφνησαν απολτως με τη θση δλωσαν σε μεγαλτερα ποσοστ τι ψφισαν τη ΝΔ αντ του ΣΥΡΙΖΑ του ΠαΣοΚ, νδειξη τι η δυνητικ επιλογ σγκρουσης με τους δημοσους υπαλλλους θα βρισκε μεγαλτερη υποστριξη μεταξ των ψηφοφρων της ΝΔ σε σχση με τους ψηφοφρους λλων κομμτων.

 

Πνακας 2: 

Εκτιμσεις της κοινς γνμης για τις αιτες της διαφθορς των δημοσων υπαλλλων

ΣΑ

ΜΣ

ΜΔ

ΔΑ

ΔΞ/ΔΑ

Η πολιτικ εξουσα δεν κνει πολλ για να σταματσει τη διαφθορ

82

13

3

1

1

Οι δημσιοι υπλληλοι δεν επιλγονται αξιοκρατικ και συνεπς δεν εναι αξιπιστοι στην ρτια σκηση των καθηκντων τους

65

17

11

5

2

Δεν υπρχει διαφνεια στις δημσιες δαπνες και συνεπς 

το δημσιο χρμα μπορε εκολα να καταχραστε

84

10

3

1

2

Τα παραθυρκια στους νμους δνουν στους υπαλλλους 

την ευκαιρα να ζητσουν απ τους πολτες χρματα προκειμνου να τους εξυπηρετσουν

63

18

8

7

4

Η τιμωρα για τη δωροδοκα δεν εναι σκληρ

78

9

4

4

5

Η τιμωρα για την κατχρηση δημοσου χρματος δεν εναι σκληρ

82

7

4

4

3

Πολλο νθρωποι στην Ελλδα αποδχονται τη διαφθορ ως κομμτι της καθημερινς τους ζως

65

19

6

8

2

Οι δσκολες οικονομικς συνθκες ευνοον τη δωροδοκα την κατχρηση δημοσου χρματος 

ως μσο αξησης του εισοδματος των υπαλλλων

51

20

11

12

6

Σημεωση: ΣΑ = συμφων απολτως, ΜΣ = μλλον συμφων, ΜΔ = μλλον διαφων, ΔΑ = διαφων απολτως, ΔΞ/ΔΑ = δεν ξρω, δεν απαντ

Σημεινεται, τλος, τι την ερμηνεα που συνδει τη διαφθορ στον δημσιο τομα με την πολιτικ κουλτορα αποδχθηκαν σε μεγαλτερα ποσοστ οι ελεθεροι επαγγελματες (νω του 80% αυτν σε σχση με τα δο τρτα του συνολικο δεγματος και στις δο περιπτσεις), νδειξη τι αυτ η κατηγορα του δεγματος αποδδει εμμσως ευθνη για τη διαφθορ στη δικ της επαγγελματικ τξη και χι αποκλειστικ στους υπαλλλους.

Στον Πνακα 3 σημεινονται τα ποσοστ σων επλεξαν καθεμα πρταση ως ισχυρ ερμηνεα της διαφθορς το 2009 και το 2011. Διακρνεται και εδ η υπεροχ της ερμηνεας περ απροθυμας της πολιτικς εξουσας να αντιμετωπσει τη διαφθορ (57% το 2011), καθς επσης και της ερμηνεας περ αδιαφνειας στις δημσιες δαπνες (43% το 2011). Η ερμηνεα που συνδει τη διαφθορ με την πολιτικ κουλτορα ταν και κατ το παρελθν η λιγτερο αποδεκτ (21%). Αξζει να σημειωθε πντως τι η ερμηνεα που φανεται να ενισχθηκε περισστερο μεταξ 2009 και 2011 ταν αυτ που απδιδε τη διαφθορ στην απροθυμα της πολιτικς εξουσας να την αντιμετωπσει, ερημα που επιβεβαινει τη σταδιακ ξυνση του αντικομματικο συναισθματος δη απ την περοδο 2009-2011.

 

Πνακας 3: 

Εκτιμσεις της κοινς γνμης για τις τρεις βασικς αιτες της διαφθορς των δημοσων υπαλλλων σε προηγομενες χρονικς περιδους (% του δεγματος)

2011

2009

Η πολιτικ εξουσα δεν κνει πολλ για να σταματσει τη διαφθορ

57

52

Οι δημσιοι υπλληλοι δεν επιλγονται αξιοκρατικ και συνεπς 

δεν εναι αξιπιστοι στην ρτια σκηση των καθηκντων τους

30

32

Δεν υπρχει διαφνεια στις δημσιες δαπνες και συνεπς

το δημσιο χρμα μπορε εκολα να καταχραστε

43

41

Τα παραθυρκια στους νμους δνουν στους υπαλλλους

την ευκαιρα να ζητσουν απ τους πολτες χρματα προκειμνου 

να τους εξυπηρετσουν

37

36

Η τιμωρα για τη δωροδοκα δεν εναι σκληρ

43

37

Η τιμωρα για την κατχρηση δημοσου χρματος δεν εναι σκληρ

43

37

Πολλο νθρωποι στην Ελλδα αποδχονται τη διαφθορ 

ως κομμτι της καθημερινς τους ζως

21

19

 

Ταυττητα της ρευνας

Η ρευνα πραγματοποιθηκε με τηλεφωνικς συνεντεξεις και χρση δομημνου ερωτηματολογου σε πανελλαδικ δεγμα 1.116 κατοκων. Χρησιμοποιθηκε η μθοδος της στρωματοποιημνης δειγματοληψας με αναλογικ αντιπροσπευση των στρωμτων. Στο ερωτηματολγιο εντχθηκε και να «περαμα εντς ερωτηματολογου» (survey experiment), το οποο στχευε στην κθεση τυχαα επιλεγμνων ομδων του δεγματος σε συγκεκριμνα σενρια-ερεθσματα και στη συνχεια στη συγκριτικ καταγραφ των αντιδρσεων των ερωτωμνων στα ερεθσματα αυτ. Συγκεκριμνα, συγκεντρθηκαν 105 ως 110 ερωτηματολγια για καθνα απ τα δκα διαφορετικ σενρια (δο ομδες ελγχου [control groups] και οκτ ομδες μεταχερισης [treatment groups]), το περιεχμενο των οποων σχετιζταν με πληροφορες για εικονικ κροσματα διαφθορς πολιτικν προσπων των οποων η αποτελεσματικτητα διαχερισης, η κομματικ στριξη, η χρση πελατειακν δικτων και η συμβολ τους στη δημιουργα καλτερων οικονομικν συνθηκν διαβωσης εμφνιζε διακμανση. Τα αποτελσματα της ρευνας σταθμστηκαν ως προς το φλο και την ηλικα και το μγιστο σφλμα εκτμησης εναι ±3,0%, με σαφς χαμηλτερα διαστματα σφλματος για τις περιπτσεις αναλογιν με μικρτερη διακμανση.

Η ρευνα πραγματοποιθηκε εν μσω μιας παρατεταμνης δημσιας συζτησης για την ανγκη αντιμετπισης της διαφθορς των πολιτικν προσπων και τον βαθμ αποτελεσματικτητας των ενεργειν των κυβερνσεων της περιδου 2010-2013 ως προς το ζητομενο αυτ. Ειδικτερα, η ρευνα υλοποιθηκε μλις δο μνες μετ την ανακονωση της καταδκης σε κθειρξη του πρην δημρχου Θεσσαλονκης και χρονικ παρλληλα με την πρτη εβδομδα της δκης του επ ενς τους προφυλακισμνου πρην αντιπροδρου και υπουργο της κυβρνησης ΠαΣοΚ. Σημεινεται επσης τι η ρευνα υλοποιθηκε σε περοδο εκτεταμνης, πλην μως χι οξεας, συζτησης για την ανγκη επαναπροσδιορισμο των αναγκν του δημοσου τομα σε προσωπικ και κριτικς για την αποτελεσματικτητα, την κατρτιση και τον τρπο επιλογς των εν ενεργεα δημοσων υπαλλλων. Τονζεται τι η ρευνα πραγματοποιθηκε ξι εβδομδες πριν απ την κρση που προκλεσε στην τρικομματικ κυβρνηση ΝΔ - ΠαΣοΚ - ΔΗΜΑΡ η απφαση του Πρωθυπουργο να απολσει το σνολο των υπαλλλων της Δημσιας Τηλερασης στις 11 Ιουνου 2013 και τη συνεπαγμενη ναρξη μιας οξεας συζτησης για τις απολσεις στον δημσιο τομα στα τλη Ιουνου 2013, εν η μελτη και η σνταξη της κθεσης συμπερασμτων ολοκληρθηκε τον περασμνο Ιολιο.