.

23 2013

Η βα εναι η μαμ για κθε παλι κοινωνα που εγκυμονε μια να.

Κρολος Μαρξ, Το ΚεφλαιοΚριτικ της Πολιτικς Οικονομας

Το τρας της πολιτικς βας εξαπλνεται καθημεριν ως καρκινικ μετλλαξη στο σμα της ελληνικς κοινωνας. Η πολιτικ βα εξαγγλλεται και επαπειλεται [1], υποστηρζεται [2] και υλοποιεται [3]. Η χρα εθζεται, απ το 2008 και μετ, σε λο και μεγαλτερες δσεις πολιτικς βας, με υπαρκτ κνδυνο ο «κοινς νους» να θεωρσει τι αυτ εναι κτι το φυσιολογικ, το συνηθισμνο. να τερστιο απθεμα πολιτικς βας παργεται, σωρεεται και εκλεται καθημεριν. Η κοινοτοπα του Κακο εξελσσεται μπροστ στα μτια μας. Η ελληνικ κοινωνα συνεχζει να παρακολουθε το φαινμενο της βας με παγερ αδιαφορα. Δεν εναι τυχαο τι ταν γινε αππειρα να οργανωθον, μσω facebook, συγκεντρσεις ενντια στη βα, σε Αθνα και Θεσσαλονκη, η συμμετοχ ταν αμελητα. Οι προειδοποισεις διανοουμνων, πως εκενη του Σταρου Τσακυρκη, τι «η βα εναι ασυμββαστη με την δια την ννοια της κοινωνικς οργνωσης» [4], αφνουν παγερ αδιφορο μεγλο μρος της ελληνικς κοινωνας. Ισχουν στο ακραιο οι διαπιστσεις του Νκου Μαραντζδη, τι «σιγ-σιγ διολισθσαμε ως οργανωμνη κοινωνα στην αποδοχ αντι-θεσμικν και ανομικν συμπεριφορν σε ττοιο βαθμ, που στο τλος τις αντιμετωπζουμε ως “κανονικς”.

Η κατληψη δημσιων κτιρων φτασε πλον να θεωρεται τσο “συνηθισμνη” μορφ συνδικαλιστικς δρσης, που επεκτθηκε ακμη και στους μαθητς των γυμνασων. Διαμορφθηκε, εντλει, μια κουλτορα συλλογικς ανομας, που αναπαργεται στις νετερες γενις μσα απ μια ιδιτυπη παιδαγωγικ της ανομας… τσι συγκροτθηκαν ζνες συλλογικς ανομας, που μεταναστεουν απ τον να δημσιο χρο στον λλο, διαβρνοντας τον κοινωνικ ιστ. Με απλ λγια: δεν μπορες απ τη μια να υποστηρζεις τους συνδικαλιστς-φοιτητς που κλειδνουν τους καθηγητς τους για ρες μσα σε μια αθουσα και την δια στιγμ, να εξεγερεσαι γιατ κνουν το διο οι ακροδεξιο της Χρυσς Αυγς, σε να λλο πλασιο με διαφορετικ αισθητικ και ρητορικ. Η αντφαση εναι πασιφανς.» [5]

Κτι στην ατμσφαιρα θυμζει, ως καρικατορα, την περοδο της «Μεγλης Τρομοκρατας» που διαδχθηκε τη Γαλλικ Επανσταση. Συναντμε λο και περισστερους συμπολτες που φαντασινονται, ως νοι Ιακωβνοι, τι η χρα χει ανγκη απ Ροβεσπιρους και Μαρ που πρπει να εξοντσουν τους πολιτικος που ψφισαν τα Μνημνια, πως γινε με τους «ενδοτικος και συμβιβασμνους» Δαντν και Ντεμουλν. λο και περισστεροι κτοικοι αυτς της χρας συμπεριφρονται ως «λυσσασμνοι» [6] που, ζητντας αμα στην αρνα του Κολοσσαου, αυτοανακηρσσονται «πρωτοπορα».

Το αξιοπρσεκτο της ελληνικς περπτωσης εναι τι η βα εκπορεεται τσο απ την Ακροδεξι σο και απ την Ακροαριστερ. Ο Γιννης Βολγαρης περιγρφει με ακρβεια το φαινμενο: «Η μαζικ αποδοχ της πολιτικς βας και η γενκευση των ανομικν συμπεριφορν σε λη την κταση της κοινωνικς ιεραρχας. Η νομιμοποηση αυτς της κατστασης απ τους επιγνους της ιστορικς Αριστερς, ανεπιφλακτα απ τον ΣΥΡΙΖΑ, επιφυλακτικτερα και εξαναγκασμνα απ το ΚΚΕ. Η εξαχρεωση των περισστερων ΜΜΕ που μονοπωλθηκαν απ τον “πολεμικ λγο”» [7]. Το φαινμενο της βας ξεκνησε απ την κρα Αριστερ [8] και συνεχστηκε απ την Ακροδεξι, ιδως μετ τις εκλογς του Ιουνου 2012. Το γεγονς αυτ χει πυροδοτσει ντονη συζτηση για το εν η βα των δο κρων εναι η δια και για το εν, εντλει, το δο κρα ταυτζονται. Το ερτημα αυτ μπορε να απαντηθε μνον εν εξετσουμε τον ιδεολογικ πυρνα των δο κρων σε σχση με την πολιτικ επιλογ της βας ως θεμιτο, και επιθυμητο μσου, για την επτευξη των στχων τους.

 

Ακροδεξι και βα

Μιλντας για την Ακροδεξι δεν πρπει ποτ να μας διαφεγει η θεμελιδης δικριση ανμεσα σε λακιστικ και εξτρεμιστικ Ακροδεξι. Η λακιστικ Ακροδεξι βρσκεται σε διαρκ νταση με τη φιλελεθερη δημοκρατα, αλλ δεν την αρνεται, δεν θλει να την καταργσει. Επιχειρε να την «εξαγνσει» [9].

Αντθετα, η εξτρεμιστικ Ακροδεξι εναι αντιδημοκρατικ στον σκληρ πυρνα τς ιδεολογας της. Μισε και απεχθνεται το δημοκρατικ πολτευμα per se . Η δημοκρατα για τους υποστηρικτς αυτς της ποψης εναι να διεφθαρμνο πολτευμα, που δεν επιδχεται οποιαδποτε σοβαρ διρθωση μεταρρθμιση. Πρπει να γκρεμιστε και να αντικατασταθε απ να ολοκληρωτικ πολτευμα με εθνοφυλετικ χαρακτηριστικ. Η διακρυξη των ιδεολογικν αρχν της «Χρυσς Αυγς», να κεμενο-μνος για τον εθνικοσοσιαλισμ, δεν αφνει καμα αμφιβολα για το ζτημα, δεδομνου τι ρητ αναφρεται στους «νικητς και δεσμτες της Ευρπης» που δημιοργησαν «το θλιβερ, αποκρουστικ πρτυπο ζως που το ονμασαν καθεστς της ελευθερας και της δημοκρατας» [10].

Με αυτν την περ δημοκρατας αντληψη, κυραρχα αναδεικνονται τα στοιχεα της Φυλς και του Αματος. νας ολοκληρωτισμς που βασζεται στη ρση του Αδλφου Χτλερ: «Πολεμμε με τη βα και υπερασπιζμαστε βαια ενντια στον καθνα που χρησιμοποιε βα» [11], και εκλακεεται στην Ελλδα με τους στχους του βουλευτ της «Χρυσς Αυγς» Αρτμη Παπαματθαιπουλου: «Θα μπω και μσα στη Βουλ και θα την κψω λη/ να δσω λγο φως σ’ ολκληρη την πλη/ και να την κψω λη σαν μια τιμωρα/ και κθε σπθα και φωτι για κθε προδοσα» [12].

Η κουλτορα του μσους και η εξμνηση της βας εναι εμφανες σε λα τα ντυπα της «Χρυσς Αυγς», κυρως δε στην ομνυμη εφημερδα.

 

κρα Αριστερ και βα

http://sphotos-f.ak.fbcdn.net/hphotos-ak-snc6/179535_505128609520976_573130545_n.jpgΣτην ιστορα των ιδεν της Αριστερς, το θμα της βας κατχει κεντρικ θση. Στο δλημμα που ταλνισε για δεκαετες την Αριστερ, ανμεσα στην Επανσταση και τη Μεταρρθμιση, η βα ως μσο, προκλεσε σφοδρτατες αντιπαραθσεις. Η ορθδοξη μαρξιστικ παρδοση, πραν της ρσης για τη βα ως μαμ της Ιστορας, χει στη φαρτρα της την επισμανση του Μαρξ στο «Κομμουνιστικ Μανιφστο»: « Οι κομμουνιστς δεν καταδχονται να κρψουν τις απψεις τους και τις βλψεις τους. Δηλνουν, λοιπν, ανοιχτ, τι ο σκοπς τους μπορε να επιτευχθε μνο με τη βαιη ανατροπ της σημερινς καθεστηκυας τξης.»

Εν σε αυτ προσθσουμε την καταγγελα της αντιπροσωπευτικς δημοκρατας, βασισμνη στις επισημνσεις του Μαρξ για «κοινοβουλευτικ κρετινισμ», που εναι μια « ιδιμορφη αρρστια και ηλιθιτητα» η οποα « σους προσβλλει τους αιχμαλωτζει, τους δνει σ’ ναν κσμο φανταστικ και τους αφαιρε κθε αντληψη» [13], η μαρξιστικ ορθοδοξα φνηκε να κερδζει αρχικ σε αυτ τη διαμχη. Η αστικ δημοκρατα εναι διακηρυγμνος εχθρς της μαρξιστικς ορθοδοξας, που επιδικει να την τσακσει, να την εξαφανσει. Με τα λγια του νγκελς, στην πολεμικ του εναντον του Ντρινγκ:

«Για τον κ. Ντρινγκ, η βα εναι το απλυτο κακ και η πρτη πρξη βας εναι, γι’ αυτν, το προπατορικ αμρτημα. Ολκληρη η περιγραφ του, η σχετικ με τη βα, εναι μια ιερεμιδα για τον τρπο με τον οποο λη η ως τρα ιστορα χει μολυνθε απ το προπατορικ αμρτημα, για την επονεδιστη διαστροφ λων των φυσικν και κοινωνικν νμων, απ τοτη τη διαβολικ δναμη, τη βα.

 

Το τι μως η βα παζει και ναν λλο ρλο στην ιστορα, ναν επαναστατικ προοδευτικ ρλο, το τι δηλαδ, σμφωνα με τα λγια του Μαρξ, εναι η μαμ που απ κθε παλι κοινωνα ξεγενν μια καινορια κοινωνα, το τι αποτελε το ργανο με το οποο επιβλλεται η κοινωνικ εξλιξη και σπζει τις αποστεωμνες, τις νεκρς πολιτικς μορφς, για λα αυτ δε λει οτε λξη ο κ. Ντρινγκ. Μνο, αναστενζοντας και βογκντας, παραδχεται πως σως, για να ανατραπε το οικονομικ σστημα της εκμετλλευσης, μπορε να χρειαστε δυστυχς η βα! Γιατ κθε χρση βας διαφθερει εκενον που τη χρησιμοποιε. Και λα αυτ λγονται, παρ τη μεγλη ηθικ και πνευματικ ανψωση που επφεραν λες οι νικηφρες επαναστσεις.»[14]

 

Αυτς οι πολεμικς επισημνσεις οδγησαν σε βαθτατο διχασμ την Αριστερ του 19 ου και του 20 ο αινα, που μορφοποιθηκε με το σχσμα ανμεσα στη Δετερη (μεταρρυθμιστς) και την Τρτη (επανασττες) Διεθν και τις βαρτατες κατηγορες που εκτοξετηκαν εκατρωθεν.

Μετ την επικρτηση του κομμουνισμο στη Ρωσα και τις σταλινικς βαρβαρτητες, η παρδοση της Δετερης Διεθνος, η σοσιαλδημοκρατα, που εχε ως πρταγμα τις μεταρρυθμσεις και την ρνηση της πολιτικς βας, ανκτησε δαφος. Παρλληλα, σε μια ατελσφορη προσπθεια εξανθρωπισμο του κομμουνιστικο προτγματος, ο ευρωκομμουνισμς κατδειξε τα ρια της μαρξιστικς ορθοδοξας και διατπωσε την αρχ του «ειρηνικο περσματος στο σοσιαλισμ», που ρητς αποκρυσσε τη χρση μεθδων βας. Η βα ως πολιτικ μθοδος επανλθε στη δυτικ Αριστερ τη δεκαετα του ’60, με τις κινητοποισεις του φοιτητικο κινματος και τη χρση ακμα και μεθδων νοπλης πλης (κυρως στην Ιταλα και τις ΗΠΑ), κτι που προκλεσε την ντονη αντδραση πολλν διανοουμνων της Αριστερς, με ιδιατερα ενδεικτικ εκενη της Hannah Arendt , που επισμανε τι «Σε αντιδιαστολ προς τη δναμη, η βα εναι βουβ: αρχζει εκε που σταματει ο λγος» [15] .

Ακριβς γι’ αυτν τον λγο, εναι σαφς στη βιβλιογραφα η δικριση ανμεσα στη ριζοσπαστικ και την εξτρεμιστικ κρα Αριστερ, πως συμβανει και με την Ακροδεξι. Ο Luke March [16] που μελετει για πολλ χρνια το φαινμενο της κρας Αριστερς στην Ευρπη, επισημανει τι «Τα ριζοσπαστικ αριστερ κμματα απαιτον ριζικ αλλαγ των χαρακτηριστικν του φιλελεθερου δημοκρατικο συστματος (για παρδειγμα το νεοφιλελεθερο οικονομικ μοντλο, την αντιπροσωπευτικ αντ για τη συμμετοχικ δημοκρατα), αλλ δεν αντιτθενται στις αρχς της διας της δημοκρατας και, κατ συνπεια, αυτοτοποθετονται εντς της δημοκρατας. Αντθετα, ο “εξτρεμισμς” ευρσκεται σε ιδεολογικ και πρακτικ αντθεση με τη δημοκρατα, ετε πως υπρχει σε κποιο σστημα, ετε ως σστημα» [17] .

 

Το μετωρο βμα του ΣΥΡΙΖΑ

χοντας ορσει τη βασικ διαφορ ανμεσα στη δημοκρατα και τον πολιτικ εξτρεμισμ (αριστερ και δεξι), που ιδεολογικ υιοθετε την πολιτικ βα ως μσο για την κατλυσ της, δεδομνου τι επαγγλλεται να λλο σστημα πολιτικς και κοινωνικς οργνωσης, το ερτημα που αυτονητα προκπτει, εναι, πο τοποθετεται πολιτικ σε σχση με αυτ τη δικριση ο ΣΥΡΙΖΑ.

Εν η «Χρυσ Αυγ» εναι προφανς τι τοποθετεται στην εξτρεμιστικ ακροδεξι, στην περπτωση του ΣΥΡΙΖΑ η κατσταση εναι πολ πιο περπλοκη.

Σε αυτν τον πολιτικ χρο, εναι εμφανς η συνπαρξη, με αρκετς εντσεις, δο διαφορετικν πολιτικν προσεγγσεων, της ριζοσπαστικς και της εξτρεμιστικς.

Η εξτρεμιστικ, που εκφρζεται κυρως απ κποιες συνιστσες του ΣΥΡΙΖΑ, εναι απολτως ξεκθαρη στην ιδεολογα της και τα πολιτικ μσα που χρησιμοποιε. Η βα εναι το μσο για την κατλυση του δημοκρατικο πολιτεματος και την αντικατστασ του απ να σστημα κομμουνιστικο ολοκληρωτισμο. Η στση αυτ πηγζει απ την ιδεολογα της και εναι αδιαπραγμτευτη. Συμπλει απολτως στο θμα αυτ με διφορες ακροαριστερς ομδες, πως η ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Εναι χαρακτηριστικ το απσπασμα απ κεμενο με ττλο «Ο φετιχισμς της “μη βας”» απ το blog Επαναστατικ Αριστερ: « Σε κθε περπτωση ο φετιχισμς της “μη βας” εναι χλιες δυο φορς πιο επικνδυνος, αφο επαναφρει με πουλο και δθεν πρωτοποριακ τρπο τις παλαις, πεθαμνες και σπιες λογικς της σοσιαλδημοκρατας που τσο πολμησαν οι Μαρξ-νγκελς-Λνιν (αλλ και ο Μπακονιν) πριν απ 200 χρνια!!!!» [17] .

Στο διο μκος κματος, ο Δημοσθνης Παπαδτος-Αναγνωστπουλος, στλεχος του ΣΥΡΙΖΑ, αρχισυντκτης του RedNotebook και τακτικς αρθρογρφος στην «Αυγ» και σε λλα μσα ενημρωσης του χρου, υποστηρζει τι «η εξσωση της κινηματικς με τη συμβολικ και φυσικ κρατικ βα, εναι ανεπτρεπτη για την Αριστερ: ακμα κι ταν η πρτη εναι τυφλ “αντικρατικ”, αυτοκαταστροφικ και αναντστοιχη με αυτ που δηλνει πως υπερασπζεται, χει λλη πολιτικ προλευση και στχευση, συνεπς λλο αξιακ περιεχμενο… Καταλαβανουμε τι για τη στοιχειδη κοινωνικ αυτομυνα, απαιτονται συγκεκριμνα “ποσ” βας, υποστηρξιμα τουλχιστον στα τμματα της κοινωνας που μας ενδιαφρουν προνομιακ· “ποσ” που αντιστοιχον στην υπθεση που υπερασπιζμαστε και που λειτουργον απελευθερωτικ για τους κυριαρχομενους, αναδεικνοντς μας ταυτχρονα ως παραδειγματικ και ηθικ δναμη. Ττοια δναμη, βεβαως, δεν πρκειται να γνουμε ποτ αν οι πολιτικς μας παρεμβσεις εξαντλονται σε δελτα τπου αγχωμνα μσα στη νομιμοφροσνη τους»[19] .

Η πλειοψηφα της ηγετικς ομδας του ΣΥΡΙΖΑ, μλλον δεν συμμερζεται αυτς τις απψεις, παρ την πολιτικ καταγωγ των περισστερων απ το σταλινικ ΚΚΕ. χει μως επιλξει, αποφασιστικ και σταθερ, απ το 2008 και μετ, στα πλασια της λακιστικς μετλλαξης αυτο του κμματος, να κλενει το μτι στη βα, ελπζοντας σε εκλογικ οφλη. Εναι απολτως χαρακτηριστικ αυτς της επιλογς η δλωση του Αλξη Τσπρα, ταν ερωτται για τη βα: «Καταδικζουμε τη βα, αλλ αντιλαμβανμαστε την αγανκτηση λων εκενων που αντιδρον βαια απναντι στη βα του Μνημονου» [20] . Αυτ επιβεβαινει τη διαπστωση τι «Πρακτικ, η ακριβς δικριση ανμεσα στη ριζοσπαστικοποηση και τον εξτρεμισμ, μοιζει δσκολο να εναι λειτουργικ»[21] .

Ταυτζονται τα κρα;

χοντας ορσει τα χαρακτηριστικ, τις ομοιτητες και τις διαφορς ανμεσα στο ριζοσπαστικ και το εξτρεμιστικ τμμα της κρας Δεξις και της κρας Αριστερς, το ερτημα εναι κατ πσον τα πολιτικ κρα ταυτζονται.

Απ τη σκιαγρφηση που προηγθηκε, εναι προφανς τι η οριζντια ομοιτητα και τατιση εναι κατ πολ ισχυρτερη απ την ενδοοικογενειακ. Οι εξτρεμιστς των δο κρων μοιρζονται μια σειρ απ εντυπωσιακς ομοιτητες: Εναι υπρ της βας και δεν διστζουν να το ομολογσουν δημσια, δεδομνου τι αποτελε οργανικ στοιχεο του ιδεολογικο τους πυρνα. Επιδικουν την καταστροφ του πολιτεματος της δημοκρατας. Επαγγλλονται να διαφορετικ πολτευμα, βαθτατα ολοκληρωτικ, ανεξρτητα απ το εν θα ονομζεται λακ δημοκρατα πολτευμα των ριστων με αμιγ εθνοφυλετικ χαρακτηριστικ. Οι «εχθρο» των καθεσττων που θαυμζουν, εναι πολλ εκατομμρια νεκρο, ετε στα ναζιστικ στρατπεδα συγκντρωσης, ετε στα στρατπεδα του αρχιπελγους Γκολαγκ.

Αντθετα, οι ριζοσπστες των δο κρων δεν χουν στον σκληρ πυρνα της ιδεολογας τους τη βα, γι’ αυτ και δεν διστζουν να την αποδοκιμσουν. Βρσκονται σε διαρκ νταση με τις αρχς της φιλελεθερης δημοκρατας, αλλ δεν ασπζονται θεμελιωδς αντιδημοκρατικς αξες. Εναι μια «παθολογικ ομαλτητα» του δημοκρατικο πολιτεματος και χι μια «ομαλ παθολογα» του [22] . Σε πολλς περιπτσεις υιοθετον το λακισμ για να διευρνουν την πολιτικ τους επιρρο και προσεγγζουν καιροσκοπικ τους εξτρεμιστς, προσδοκντας αξηση της εκλογικς τους επιρρος.

Κατ συνπεια, δεν χουμε την παραμικρ επιφλαξη να υποστηρξουμε τι ναι, τα κρα ταυτζονται. Οι εξτρεμιστς των δο κρων εναι το διο επικνδυνοι για τη δημοκρατα, ιδως ταν, πως στην περπτωση της Ελλδας, προσφεγουν συστηματικ στη βα. Η πολιτικ βα εναι ενιαα, ομοοσια και αδιαρετη. σοι την υποστηρζουν και την ασκον, εναι το διο νοχοι.

Η βα της Αριστερς

Η νσταση στα παραπνω, χει δη διατυπωθε. Ο Αλξης Τσπρας λει τι η βα εναι απντηση στη βα των μτρων και της εξουσας, παρτι την καταδικζει. Πρκειται για να βαθτατα αντιδημοκρατικ επιχερημα. Στις κοινωνες της νεωτερικτητας, πως ορθ επισμανε ο Μαξ Βμπερ, το κρτος χει το μονοπλιο της βας. Οι πολτες μπορον να εκφρζουν την αντθεσ τους με ειρηνικς διαδηλσεις, απεργες, κινητοποισεις και κυρως με την ψφο τους. Στο νομα ποιου σκοπο και ποιας επαναστατικς πρωτοπορας, μειοψηφες νομιμοποιονται να χρησιμοποιον πολιτικ βα;

Μια λλη νσταση εναι τι η βα της Αριστερς «χει λλη πολιτικ προλευση και στχευση, συνεπς λλο αξιακ περιεχμενο».

Παρμοια επιχειρηματολογα διατυπθηκε σε να, κατ τα λλα, εξαιρετικ κεμενο των αγαπητν Μνου Ματσαγγνη, Δημτρη Σκλκου και Γιργου Σιακαντρη, που υποστηριζταν τι «η κοινωνα μως υποφρει και απ τη σγχυση της τατισης των κρων. Η βα εναι καταδικαστα απ που και αν προρχεται, πντοτε. μως, ανμεσα στις αντιδημοκρατικς πρακτικς της κρας Αριστερς και στη δηλητηραση των δημοκρατικν θεσμν που υπσχεται η κρα Δεξι, υπρχει ποιοτικ διαφορ» [23]. Πραν του τι το απσπασμα αυτ μοιζει τελεως ξνο προς το συνολικ πνεμα του κειμνου, δεν τεκμηρινεται καθλου και προκαλε ελογες απορες.

Αδυνατ να αντιληφθ ποια εναι η ποιοτικ διαφορ ανμεσα στις μολτοφ των ακροαριστερν που δολοφνησαν αθους εργαζμενους στη «Μαρφν» και στα μαχαρια των ακροδεξιν που δολοφνησαν μετανστες. Ποια εναι η ποιοτικ διαφορ το διαφορετικ αξιακ περιεχμενο ανμεσα στους Χρυσαυγτες που καταστρφουν πγκους μικροπωλητν επειδ εναι μετανστες και στους ακροαριστερος που εισβλλουν στα μηχανογραφικ κντρα των πανεπιστημων για να ματαισουν ψηφοφορες; Υπρχει καμα διαφορ ανμεσα στους συνδικαλιστς που επιτθηκαν στον Γερμαν πρξενο στη Θεσσαλονκη και στους ακροδεξιος που επιχερησαν να ματαισουν θεατρικ παρσταση;

Κατ την ποψ μου, δεν υπρχει καμα διαφορ. λοι τους συγκροτον εξ αδιαιρτου να φαιοκκκινο μτωπο αντιδημοκρατας και αυταρχισμο, που βασζεται σε ομοειδς αξιακ περιεχμενο, εκενο του ολοκληρωτισμο.

πως περιγρφει με απγνωση ο Πτρος Μαρτινδης για τα τεκταινμενα στα ΑΕΙ, «… αποκορφωμα, ωστσο, ταν η συμβολ και συναδλφων καθηγητν στην παρεμπδιση της ψηφοφορας, με τον ανυπρβλητο ισχυρισμ τι αυτο “δεν ασκον βα”. Απλς, στκονται μπρος στις εισδους των χρων εκλογς και θα πρπει να βιαιοπραγσουν, παραμερζοντς τους, εκενοι που θλουν να μπουν να ψηφσουν! Ιδο, λοιπν, μια κρσιμη διαφορ των δο “κρων”. Οι Χρυσαυγτες σε δρνουν κατευθεαν, εν στην ΕΑΑΚ ζητον να τους δσεις λλοθι για να σε δερουν» [24].

Ο Μνος Ματσαγγνης κανε το ακλουθο σχλιο στο facebook για την τοποθτηση αυτ: «Εκτιμ παρλα αυτ τι ο κνδυνος απ την ΧΑ εναι μεγαλτερος. Πρτον, επειδ η βα της ακροδεξις εναι πιο τυφλ και γενικευμνη (αυτ λλωστε δειξε και η εμπειρα των “χρνων του μολυβιο” των δεκαετιν ’70 και ’80 στην Ιταλα). Δετερον, επειδ οι κατασταλτικο μηχανισμο του κρτους (π.χ., η αστυνομα) μου φανονται πολ πιο επιρρεπες στη διβρωση απ την ακροδεξι, παρ απ την ακροαριστερ. Τρτον, επειδ η βα της ακροδεξις εδρζεται σε να πολιτισμικ υπβαθρο, κοιν σε μεγλο τμμα της κοινωνας: “πατρς-θρησκεα-οικογνεια”, “θνος ανδελφο” και λα τα σχετικ –σε μια κκκινη γραμμ που συνδει τη μετεμφυλιακ δεξι, το ΠΑΣΟΚ της δεκαετας του ’70 (ΕΛΕ κτλ), το Μακεδονικ, την ΠΟΛΑΝ του Σαμαρ, τον Χριστδουλο κτλ».

Οι διαπιστσεις αυτς ενδεχομνως να εναι ορθς, παρτι διατηρ κποιες επιφυλξεις. Για παρδειγμα, στα πανεπιστμια –βασικ μοχλ οποιασδποτε μεταρρυθμιστικς προσπθειας– ισχει η διαπστωση τι «η βα της ακροδεξις εναι πιο τυφλ»; Στα συνδικτα; Στις διαδηλσεις; Στην τοπικ αυτοδιοκηση; Οι θσεις του ΜΜ δεν απαντον στο ποια ακριβς εναι η «ποιοτικ διαφορ» ανμεσα στην ακροδεξι και την ακροαριστερ βα. Ο βαθμς επικινδυντητας σε καμα περπτωση δεν σημανει διαφορετικ «παρδειγμα».

Ο Γιργος Σιακαντρης βασζει την παρξη αυτς της διαφορς στα ακλουθα: «Πιστεω μως πως δεν υπρχει τποτα πιο απεχθς για την ανθρωπτητα απ εκενο το πνεμα που χωρζει τους ανθρπους σε αντερους και σε “υπανθρπους”, εναι ακμη πιο επικνδυνο απ το δγμα που χωρζει τους ανθρπους σε ταξικ αντερους και καττερους. Η νστασ μου για την εξομοωση των κρων, αναζητε τις αρχς της στη Χνα ρεντ η οποα θεωροσε πως οποιαδποτε εξομοωση του κακο, μετατρπει σε κοινοτοπα το απλυτο κακ, που γι’ αυτν ταν ο φασισμς. Η εξομοωση και η μετατροπ του απλυτου κακο σε κοινοτοπα, οδηγε στην αθωση του φασισμο» [25].

Η ποψη του Γιργου Σιακαντρη [26] χει θεωρητικ βθος και εδρζεται σε μια ιστορα παθιασμνων θεωρητικν συγκροσεων στη μεταπολεμικ Ευρπη για τη φση του κομμουνισμο και τη σχση του με το ναζισμ. Αναρωτιμαι εν, υπ το φως των αποκαλψεων που δημοσιοποιθηκαν μετ την πτση του Τεχους του Βερολνου, αυτ η δικριση μπορε σμερα να τεκμηριωθε με επρκεια. Οι διαφορετικς ιδεολογικς αφετηρες εχαν εντυπωσιακ μοια πολιτικ αποτελσματα.

Εκατομμρια αθοι νθρωποι ετελετησαν αδκως εν στματι μαχαρας. Μπως ο εθνοφυλετισμς και ο μαρξισμς-λενινισμς δεν χουν και τσο μεγλες ιδεολογικς διαφορς; ταν το ουσιδες συστατικ στοιχεο του φασισμο εναι η βα και η μηδενικ ανοχ στη Διαφορ, πο ακριβς διαφρει απ τη μαρξιστικ ορθοδοξα και τη σταλινικ της κωδικοποηση;

Νομζω επσης τι εναι λανθασμνη η ποψη του διου τι, «… εναι μως το διο επιδερμικ και ανητη η ποψη που θεωρε πως ο κσμος θα εχε κνει στω και να βμα απ την προστορικ εποχ, αν δεν υπρχε η βα κατ των ισχυρν και οι δημοκρατικς επαναστσεις» [27]. Πρκειται για ιστορικ αναχρονισμ, για ανγνωση του παρελθντος με τα μτια του παρντος. Η βα ταν αναπφευκτη για την επιβολ της νεωτερικτητας απναντι στα προνεωτερικ καθεσττα (καπιταλισμς και φεουδαρχα με λλη ορολογα). Εντς της νεωτερικτητας μως, για σους υποστηρζουν το μεταρρυθμιστικ πρταγμα και χι την Επανσταση, η βα, απ που και εν προρχεται, δεν εναι αποδεκτ. Αξζει σως να συζητσουμε περισστερο τα ζητματα αυτ.

Ο Δημτρης Σκλκος, απ φιλελεθερη σκοπι, σε λλο κεμεν του [28], κνει την ακλουθη επισμανση που εναι σε αντθεση με την επμαχη παργραφο: «Αυτ η σμπτωση απψεων δεν εναι διλου τυχαα. Αντθετα, εκφρζει βαθτερες συγκλσεις σε εππεδο αρχν, ιδεν και αντιλψεων. Αν και δεν πρπει να παραγνωρζονται οι θεμελιδεις διαφορς και οι ντονες αντιπαλτητες ανμεσα στα πολιτικ κρα, πρκειται ωστσο για “αδελφικ μσος”, καθς, σε πμπολλες περιπτσεις, χουν προλθει απ την δια ιδεολογικ μτρα».

Πρπει να επισημνουμε επσης τι, απ πολιτικ ποψη, ο διαχωρισμς της βας σε «καλ» ταν προρχεται απ την Αριστερ και σε «κακ» ταν προρχεται απ τη Δεξι, εθζει επικνδυνα τον «κοιν νου» στην δια τη βα. Παρλληλα, λειτουργε ως προθλαμος κοινωνικς νομιμοποησης της κουλτορας της βας, δεδομνου τι τα ρια ανμεσα στα δο εδη βας εναι εντελς δυσδικριτα.

 

Η ανθρωπολογικ δισταση ο συριζαυγτης

Υπρχει να ακμα σημαντικ επιχερημα υπρ της τατισης των κρων. Η ανθρωπολογικ δισταση. Σμφωνα με μετρσεις, 16% των ψηφοφρων του ΣΥΡΙΖΑ χουν θετικ ποψη για τον ηγτη της «Χρυσς Αυγς» Νκο Μιχαλολικο[29] και 49% χουν θετικ ποψη για τον ηγτη των «Ανεξρτητων Ελλνων» Πνο Καμμνο [30]. Οι ψηφοφροι του Καμμνου χουν κατ 38% θετικ ποψη για τον Τσπρα. Το εμπειρικ δεδομνο που εκολα διαπιστνει κανες στον κοινωνικ του περγυρο, ανθρπων που ταλαντεονται ανμεσα στον ΣΥΡΙΖΑ, τη «Χρυσ Αυγ» και τους «Ανεξρτητους λληνες», χει και στατιστικ τεκμηρωση και επαλθευση. Το ανθρωπολογικ εδος του Συριζαυγτη εναι υπαρκτ και μετρσιμο.

Αξζει να διαβσει κανες πρσφατο κεμενο του Παναγιτη Δημητρ [31], που αποδεικνεται με συγκεκριμνα στοιχεα σε εππεδο τοπικς αυτοδιοκησης τι οι θσεις της «Χρυσς Αυγς», υιοθετονται απ να ευρτατο πολιτικ φσμα, κυρως «αντιμνημονιακν» πολιτικν στελεχν. Η ακροδεξι δεξαμεν αρδεει και λλους πολιτικος χρους [32]. Διατυπνω ως υπθεση εργασας, τι, στη λογικ των συγκοινωνοντων δοχεων, ο ΣΥΡΙΖΑ μπορε να λειτουργσει και ως προθλαμος μετβασης σε εξτρεμιστικος χρους, χι μνο ακροαριστερος αλλ και ακροδεξιος.

Το φαινμενο αυτ χει επισημανθε απ πολλος μελετητς και σε ευρωπακ εππεδο, σε ,τι αφορ την ανθρωπολογικ σγκλιση ριζοσπαστικς Ακροαριστερς και Ακροδεξις. Λγω αυτς της ιδεολογικς τους φυσιογνωμας, τα ακροαριστερ κμματα εναι ιδιατερα ευλωτα στην Ακροδεξι, που χρησιμοποιε παρεμφερ «αντισυστημικ» ρητορεα. Σε πολλς περιπτσεις, «οι ψφοι στην ακροαριστερ και την ακροδεξι επικαλπτονται: Η λξη “αριστερο-λεπενιστς” επινοθηκε για να περιγρψει τους Γλλους κομμουνιστς ψηφοφρους οι οποοι προσχρησαν στην ακροδεξι» [33].

Προκειμνου να αντιμετωπσουν αυτν τον κνδυνο, κποια ακροαριστερ κμματα, πως το γερμανικ Die Linke, επιλγουν τη λακιστικ μετλλαξη, εγκαταλεποντας θεμελιδεις αρχς του μαρξιστικο πυρνα τους. πως χει επισημανθε, «τα σοσιαλ-λακιστικ κμματα, δεν εναι πλον ανοιχτ μαρξιστικ, αφο ενδιαφρονται ιδιατερα να επεκτενουν την εκλογικ τους αντιπροσπευση. Εναι λακιστς ως προς την αντιπαρθεση μεταξ “του ηθικο λαο” και “της διεφθαρμνης ελτ”… Τα κμματα αυτ παρουσιζονται ως η φων του λαο, παρ ως η εμπροσθοφυλακ του προλεταριτου.» [34]

 

Η κρσιμη απφαση του ΣΥΡΙΖΑ

Στην ελογη ερτηση εν ο ΣΥΡΙΖΑ ταυτζεται με τη «Χρυσ Αυγ», βσει των σων αναπτχθηκαν παραπνω, η απντηση εναι αρνητικ. Ο ΣΥΡΙΖΑ εναι στην πλειοψηφα το στελεχικο του δυναμικο κμμα της ριζοσπαστικς Ακροαριστερς, με μια πολ δυναμικ εξτρεμιστικ μειοψηφα. Αντθετα, η «Χρυσ Αυγ» εναι να καθολικ εξτρεμιστικ ακροδεξι κμμα.

Η μεγλη ευθνη του ΣΥΡΙΖΑ γκειται στο τι υιοθτησε τη βα των εξτρεμιστικν του στοιχεων, προκειμνου να αποκομσει οφλη, στα πλασια της λακιστικς του μετλλαξης. Παρλληλα, δημιοργησε το εφορο δαφος στους πασοκογενες λακιστς, που προσχρησαν στις γραμμς του για να υιοθετσουν και να υλοποισουν την κουλτορα της βας και του μσους.

Αυτ εναι ιδιατερα εμφανς στο μεσο-κοινωνικ εππεδο, στον συνδικαλισμ, που οι πρξεις βας και αυτοδικας, καταλψεων και προπηλακισμν, χουν ξεπερσει κθε ριο. Εναι χαρακτηριστικ τι μετ τις συλλψεις για την επθεση εναντον του Γερμανο προξνου, συμπαρσταση σπευσαν να δηλσουν η ΑΔΕΔΥ, ο ΣΥΡΙΖΑ, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και το ΚΚΕ, με πανομοιτυπες ανακοινσεις. Μλιστα, στην ανακονωση της ΑΔΕΔΥ καλεται η κυβρνηση να παρμβει, προκειμνου να απελευθερωθον οι συλληφθντες «και να σταματσει η αστρικτη και απαρδεκτη δρομολγηση της ποινικοποησης». Εναι φυσικ ιδιατερα θετικ τι η βουλευτς του ΣΥΡΙΖΑ, Ρνα Δορου, με αφορμ την επθεση εναντον του Γερμανο προξνου, καταδκασε τη βα «απ’ που κι αν προρχεται» . Οι ντονες επικρσεις που δχτηκε απ στελχη του πολιτικο της χρου, καταδεικνουν την αμφιθυμα του ΣΥΡΙΖΑ απναντι στη βα.

Αυτ η πολιτικ επιλογ εναι αδιξοδη για ναν πολιτικ οργανισμ που εναι στη θση της αξιωματικς αντιπολτευσης και επιδικει να αναλβει τη διακυβρνηση της χρας. Εχομαι και ελπζω να το αντιληφθον γκαιρα οι εχφρονες αυτο του κμματος και να συναισθανθον σε τι περιπτειες μπανει η χρα με τη γενκευση της βας. Χωρς να μτωπο των δυνμεων του συνταγματικο τξου εναντον του πολιτικο εξτρεμισμο και της βας, η χρα κινδυνεει να κατολισθσει σε συνθκες εμφυλου πολμου. πως επισημανει ο Ηλας Κανλλης, «Αν το πολιτικ σστημα ταν ριμο, δη οι πολιτικς δυνμεις, στω αυτς που κινονται εντς συνταγματικο τξου, θα εχαν συνεννοηθε και θα εχαν καταδικσει τη βα. Η πολιτικ διαφωνα εναι εξσου απαρατητη με την ανγκη νηφαλιτητας και επιχειρημτων στον διλογο. Αλλ, δυστυχς, πρωτστως ο ΣΥΡΙΖΑ δεν επιδικει τον νηφλιο διλογο. Επενδει στην οργ. δη δρπουμε τους καρπος της.» [35]

Στελχη του ΣΥΡΙΖΑ προτενουν «αντιφασιστικ μτωπο». στω τι δημιουργεται να ττοιο μτωπο. Ποια θα ταν η ποψ του για την εισβολ φοιτητν σε μηχανογραφικ κντρα πανεπιστημων; Θα θεωροσε την εισβολ φασιστικ, θα υποστριζε τι η ηλεκτρονικ ψηφοφορα εναι «τεχνοφασισμς»; Σε ναν αγνα βας ενντια στη βα, η υπεροχ της κυβρνησης υπρξε πντοτε απλυτη, μας προειδοποιοσε η Hannah Arendt . Μνο εν ο ΣΥΡΙΖΑ διακψει κθε σχση και αποδοκιμσει ρητ και χι ρητορικ τη βα, υπρχουν ελπδες να μη δομε τα χειρτερα. Ο ΣΥΡΙΖΑ πρπει να κψει το γρδιο δεσμ με τους υποστηρικτς της βας, εγκαταλεποντας τις φαντασισεις τι οι «σντροφοι» αυτο ανκουν στην οικογενειακ φωτογραφα της Αριστερς. Πρκειται για το μεγαλτερο και το πλον κρσιμο ζτημα αυτο του πολιτικο οργανισμο.

Για σους δε στο ΣΥΡΙΖΑ αισθνονται τι εναι αριστερο, ας τους θυμσουμε τα λγια μιας απ τις σημαντικτερες διανοτριες της Αριστερς, της Hannah Arendt : «Εφσον ο τελικς σκοπς της ανθρπινης πρξης ποτ δεν μπορε να προβλεφθε με βεβαιτητα, τα μσα που χρησιμοποιονται προς επτευξη πολιτικν στχων, τις περισστερες φορς χουν μεγαλτερη σημασα για τον μελλοντικ κσμο, απ’ ,τι οι επιδιωκμενοι στχοι»[36].

 

Το κεμενο αυτ δημοσιετηκε στο περιοδικ The books journal, τεχος 26, Δεκμβριος 2012. Περιλαμβνεται στο βιβλο του Πτρου Παπασαραντπουλου «Μθοι και Στερετυπα της Ελληνικς Κρσης», εκδσεις Επκεντρο.


[1] Κορυφαα σως εκδλωση αυτς της ρητορικς του μσους η ομιλα του βουλευτ του ΣΥΡΙΖΑ Στθη Παναγολη, στη Βουλ στις 10 Νοεμβρου 2012 στην οποα ανφερε πως σοι χουν υπογρψει το Μνημνιο «θα παρακαλνε να περσουν απ ειδικ δικαστριο παρ να χουν το τλος του πρσβη των ΗΠΑ στη Λιβη». Χειροκροτθηκε απ πολλος βουλευτς του ΣΥΡΙΖΑ, ανμεσα στους οποους και ο Μανλης Γλζος.

[2] Σμφωνα με δημοσκπηση της Kπα Research που δημοσιετηκε στην εφημερδα Το Βμα της Κυριακς, στις 10 Ιουλου 2011, νας στους δο πολτες τσσεται υπρ των προπηλακισμν βουλευτν, δηλαδ υποστηρζει την πολιτικ βα. Πιο συγκεκριμνα, να ποσοστ 49,6% αναφρει τι εγκρνει τα επεισδια σε βρος βουλευτν, εν ποσοστ 40,5% τα αποδοκιμζει.

[3] χουν καταγραφε εκατοντδες περιστατικ πολιτικς βας της κρας Αριστερς, με γενθλιο τπο το Σνταγμα και τις κινητοποισεις των «Αγανακτισμνων». Δες σχετικ Πτρος Παπασαραντπουλος, «Οι ρζες της κουλτορας της βας στη μεταπολιτευτικ Ελλδα», Thebooks ’ journal, τεχος 12, Οκτβριος 2011, σελ. 92-97. Παρλληλα, απ τις αρχς του 2012 μχρι τον Αγουστο της διας χρονις περισστεροι απ 500 μετανστες δχτηκαν επιθσεις απ Χρυσαυγτες. Δες σχετικ Δημτρης Ψαρρς, Η Μαρη Ββλος της Χρυσς Αυγς, Εκδσεις Πλις, 2012, σελ. 425.

[4] Δες Σταρος Τσακυρκης, «Η βα εναντον της Δημοκρατας», Thebooks ’journal, τεχος 25, Νομβριος 2012, σελ. 16-17.

[5] Νκος Μαραντζδης, «Πς δεν θα φτσουμε στα κρα», Καθημεριν, 25 Οκτωβρου 2012.

[6] Δες Πτρος Μαρτινδης, «Les Enrages» (Οι «Λυσσασμνοι»), Καθημεριν, 18 Νοεμβρου 2012.

[7] Δες Γιννης Βολγαρης, «Γιατ εναι επικνδυνη η Χρυσ Αυγ», ΤΑ ΝΕΑ, 15 Σεπτεμβρου 2012.

[8] Δες σχετικ Παπασαραντπουλος, π. παρ.

[9]Δες Paul Lucardie, “Prophets, purifiers and prolocutors: towards a theory on the emergence of new parties”, Party Politics 6(2 ), 2000, σελ . 175-85.

[10] Ψαρρς, π. παρ., σελ. 236.

[11] Αδλφος Χτλερ, Ο Αγν μου, Εκδσεις Κκτος 2006, σελ. 355.

[12] Στχοι απ το τραγοδι του συγκροτματος Pogrom , με ττλο «Μια βλτα στη Βουλ».

[13] Καρλ Μαρξ, Η 18 η Μπρυμαρ του Λουδοβκου Βοναπρτη, Σγχρονη Εποχ, 2005.

[14] Friedrich Engels , Ο ρλος της βας στην Ιστορα, Εκδσεις Μπυρον, 1974, σελ. 44-45.

[15] Δες σχετικ, Hannah Arendt , Περ Βας, Εκδσεις Αλεξνδρεια, 2000, σελ. 66.

[16] Πρσφατα κυκλοφρησε το εξαιρετικ ενδιαφρον βιβλο του Luke March ,RadicalLeftPartiesinEurope, Routledge 2011.

[17] π. παρ., σελ. 10-11.

[18] Δες σχετικ http://eksegersis.blogspot.gr/2009/01/blog-post_30.html (ανκτηση 17 Νοεμβρου 2012).

[19] Δες σχετικ, Δημοσθνης Παπαδτος-Αναγνωστπουλος, «Η βα, τα δελτα τπου και ο σοσιαλισμς», εφημερδα Αυγ, 14 Δεκεμβρου 2008.

[20] Δλωση Αλξη Τσπρα στις 8 Ιουλου 2011.

[21] March , π. παρ., σελ. 11.

[22] Για τη δικριση ανμεσα στην «παθολογικ ομαλτητα» και την «ομαλ παθολογα» δες CasMudde , Λακιστικ Ριζοσπαστικ Δεξι Κμματα στην Ευρπη, Επκεντρο 2011, σελ. 395.

[23] Μνος Ματσαγγνης, Γιργος Σιακαντρης, Δημτρης Σκλκος, «Ανοιχτ κοινωνα βαρβαρτητα. Τo χρος των σοσιαλδημοκρατν, φιλελεθερων και αριστερν δημοκρατν», ΤΑ ΝΕΑ,13 Νοεμβρου 2012.

[24] Πτρος Μαρτινδης, «“Συριζαυγτες”: Τραμποκοι με λλοθι», Καθημεριν, 25 Οκτωβρου 2012.

[25] Σχλιο στον «τοχο» του Γιργου Σιακαντρη στο facebook .

[26] Η ποψη αυτ αναπτσσεται αναλυτικ στο Γιργος Σιακαντρης «Ακμη μια φορ για την τατιση των κρων», Athens Voice,

[27] Στο διο.

[28] Δες Δημτρης Σκλκος, «Εθνομπολσεβκοι», http://e-rooster.gr/05/2012/3124 (ανκτηση 20 Νοεμβρου 2012), που και η καρια θεωρητικ επισμανση τι «τα τελευταα χρνια, εναι εντυπωσιακ το αναγεννημνο ενδιαφρον για το ργο του γερμανο αντι-φιλελεθερου θεωρητικο Καρλ Σμιτ (1888-1985) το οποο γνωρζει νθηση, πρα απ τους παραδοσιακος συντηρητικος χρους, στους ακαδημακος κκλους της μετα-κομμουνιστικς Κνας».

[29] Δημοσκπηση VPRC για την εφημερδα Η Ελλδα Αριο, 30 Ιουλου 2012.

[30] Δημοσκπηση VPRC για περιοδικ Επκαιρα, 22 Μαρτου 2012.

[31] Δες Παναγιτης Δημητρς, «Στις δεξαμενς της Ακροδεξις», Thebooks ’journal, τεχος 25, Νομβριος 2012, σελ. 36.

[32] Δες Πτρος Παπασαραντπουλος, «Το Big Bang της Χρυσς Αυγς»,Thebooks ’ journal, τεχος 23, Σεπτμβριος 2012, σελ. 12-19.

[33] Luke March, Contemporary Far Left Parties in Europe: From Marxism to the Mainstream?, Bonn/Berlin: Friedrich Ebert Stiftung, 2008.

[34] Luke March and Cas Mudde “What’s Left of the Radical Left? The European Radical Left After 1989: Decline and Mutation”, Comparative European Politics, 2005, 3, (23-49).

[35] Ηλας Κανλλης, «στε, βα, λοιπν...», ΤΑ ΝΕΑ, 16 Νοεμβρου 2012.

[36] Arendt , π. παρ.