23 2011

Βασλης Φουρτονης: δσκαλος, αναπληρωματικς Αιρετς ΑΠΥΣΠΕ Αττικς, Αντιπρεδρος Συλλγου Εκπ/κν «Ο ΠΕΡΙΚΛΗΣ»

 

Περιγραφ: ImageΗ «Ελληνικ Νομαρχα», ργο πο προδημοσιετηκε στην αρχ του δεκτου εντου αινα και κυκλοφρησε κρυφ στην Τουρκοκρατομενη Ελλδα, χει πρει, χρη στις προσπθειες των νεωτρων ιστορικν, φιλολγων και κριτικν τη ζηλευτ θση που της αξζει, μσα στη να Ελληνικ φιλολογα. Το βιβλο αυτ εναι ιστορικ μνημεο του νεοελληνικο λγου και αψεγδιαστο δεγμα ελεθερου και ανθρωπιστικο στοχασμο. θερμς - μχρι πθους - πατριωτισμς του, οι γιγντιες θεωρητικς συλλψεις του και ευθτητα του, προσδδουν σ' αυτ μοναδικ αξα οδηγο και παιδαγωγο. Ορθ υποδεχτηκε πς το βιβλο αυτ εναι το βιβλο του μλλοντος.

Η ρευνα δεν επτυχε ακμη να λσει οριστικ το πρβλημα της πατρτητας του βιβλου. Δεν εναι γνωστ το πραγματικ νομα του συγγραφα της Νομαρχας.

Κατ καιρος χουν υποστηριχτε διφορες απψεις για το θμα αυτ. Εμες παρουσιζουμε σμερα κποιες απ αυτς:

1. Ο Ν. Βης (1948) θεωρε ως πιθαντερο συγγραφα της Ελληνικς Νομαρχας τον Χριστφορο Περραιβ, αλλ πιστεει τι δεν χει γραφε λο το ργο απ αυτν. Αλλ κι αν δεν εναι συγγραφας ο Περραιβς σγουρα εναι αυτς που δωσε το υλικ για τη συγγραφ της Νομαρχας. Εναι σγουρα οι συγκροσεις του Περραιβο με τους δεσποτδες της Ηπερου που κνουν τον Βη να τον θεωρσεις ως πιθαν συγγραφα του ργου. Ο συγκεκριμνος μελετητς, θεωρε ως πιθαντερο τπο κδοσης του ργου το Λιβρνο την Πζα. Για την πατρτητα του συγγραφα , θεωρε τι αυτς μπορε να μην εναι Ηπειρτης αλλ και Θεσσαλς Μορατης. Στο τλος της σχετικς εργασας του θτει δο ερωτματα με τα οποα τελεινει την ερενα του :

α. Αν η Ελληνικ Νομαρχα εναι γραμμνη απ να πρσωπο απ μια ομδα Ελλνων, μια συντροφα που εμπνεται απ τα κηργματα του Ργα και συνεχζει το ργο του.

β. με το να θεωρεται επαναστατικ και συνωμοτικ ργο η Νομαρχα θα πρπει να αναζητηθον σ αυτ πλαστ στοιχεα, πως υπρχουν ττοια στοιχεα στα ργα αυτς της κατηγορας. 20.

2. Ο Ν.Β.Τωμαδκης (1948) θεωρε συγγραφα της ελληνικς Νομαρχας τον Σπ. Σπχο , ακολουθντας  στο σημεο αυτ τον Α. Παπαδπουλο – Βρεττ τη γνμη του οποου θεωρε γκυρη, λγω του τι ο Βρεττς ζησε (- 1829) στην Κρκυρα ως βιβλιοθηκριος του Γκλφορντ και της Ιονου Ακαδημας , γνωρζει πρσωπα και πργματα και εναι ββαιος τι πρε την πληροφορα απ τον Α. Ιδρωμνο. Η θση αυτ του Τωμαδκη αντικροστηκε απ τον Βαλτα με το επιχερημα τι αν ο Βρετς γνριζε την παρξη της Νομαρχας θα την εχε καταγρψει στην Βιβλιογραφα του (1845)

3. Ο Γ. Βαλτας (1949) , ο πρτος ουσιαστικ , μετ την πρχειρη κδοση του Τωμαδκη, και σημαντικτερος εκδτης του κειμνου , αναφρεται στο πρσωπο του συγγραφα θεωρντας τι αυτς εναι νδρας ριμος στην ηλικα των 42 ετν, που χει ζσει στην πειρο , εναι μπορος στο επγγελμα και γνωρζει καλ την τχνη του εμπορου. Ο νδρας αυτς χει ζσει στο εξωτερικ και συγκεκριμνα στην Ιταλα , εναι πολγλωσσος και χει πεθνει πριν την επανσταση. Αυτ τα χαρακτηριστικ αποδδει στο πρσωπο του συγγραφα και θεωρε τι αυτς δεν μπορε να εναι οτε ο Περραιβς , οτε ο Σπχος οτε ο Κωλττης οτε ο  Καλλαρς. Εναι γνωστ τι τα παραπνω ονματα χουν κατ καιρος ως συγγραφες του ργου , αλλ για τον Βαλτα δεν εναι λοι αυτο γιατ στην περοδο της κδοσης του ργου, ταν νοι και ανριμοι πνευματικ για τη συγγραφ ενς ττοιου ργου. Με βση αυτς τις σκψεις ο Βαλτας θεωρε ως συγγραφα του ργου τον ηπειρτη μπορο και λγιο Ιωννη Δον , ο οποος εχε σπουδσει Ιατρικ και εχε διατελσει γιατρς των πασδων στην πειρο.

4. Ο Χρ. Φργκος με μια σχετικ μελτη του το 1972 θεωρε τι συγγραφας του ργου εναι ο ηπειρτης λγιος και διαφωτιστς Αθ . Ψαλλδας. Διαπιστνει τι ο συγγραφας δεν εναι κποιος λληνας που ζει στο εξωτερικ αλλ στα Γιννενα και βλπει τι γνεται γρω του και χει ενημρωση για τα να ρεματα των ιδεν στις λλες χρες. Κθε φορ που αναφρεται σε παθματα των Ελλνων αναφρει περιστατικ απ την περιοχ των Ιωανννων. Αυτ εναι απδειξη της γνσης των πραγμτων της πλης. Επσης μιλει για τους Σουλιτες σα να χει χρησιμοποισει πληροφορες που χουν φτσει στα Γιννενα απ την περιοχ Σουλου. λα αυτ σημανουν τι ο συγγραφας δεν πρπει ν αναζητηθε ανμεσα στους εμπρους της εποχς, οι οποοι χουν γρψει λγα πργματα, αλλ ανμεσα στους λγιους της εποχς.

5. Πρσωπα που ακμα χουν προταθε ως συγγραφες της Ελληνικς Νομαρχας εναι ο κορνθιος γιατρς Γ. Καλλαρς (Κ. Παπαχρστος) αλλ και Α. Κορας (Μ. Μαντοβαλου).Ο Κορας ββαια συμπληρνει μηδαμινς πιθαντητες να εναι συγγραφας ενς ττοιου ργου, καθς ο βασικς πυρνας των ιδεν της Ελληνικς Νομαρχας γρω απ την επικαιρτητα της επανστασης και της παρακνησης των Ελλνων σε μια ττοια κατεθυνση εναι στον αντποδα των απψεων του για την απελευθρωση των Ελλνων.

Ανεξρτητα, μως, απ την ταυττητα του συγγραφα, γινε ομφωνα σχεδν δεκτ, πως καταγταν απ την περιοχ της Ηπερου και ζησε εκε σημαντικ περοδο της ζως του. Επσης εναι ββαιο πς ταξδεψε και μεινε σε διφορα ευρωπακ κντρα, ασχολθηκε βιοποριστικ με το εμπριο και μιλοσε ξνες γλσσες.

Ο πατριωτικς οστρος και ο ριζοσπαστισμς του κειμνου δεχνουν, πς ο συγγραφας του εχε στενς σχσεις με τις οργανωμνες προσπθειες για την απελευθρωση του γνους απ τον ζυγ των Οθωμανν κατακτητν και πς εχε αφομοισει το πνεμα του ενεργητικο ανθρωπισμο και του αυστηρο ορθολογισμο της εποχς του. τσι, η Νομαρχα, ανεξρτητα απ το προσωπικ φος του Ανωνμου, χει την σημασα μανιφστου των πιο φωτισμνων Ελλνων της εποχς της, εναι καρπς απ' την σπορ του Ργα.

Ο ττλος του βιβλου: «Ελληνικ Νομαρχα» εννοιολογικ αποσαφηνζεται απ τον υπτιτλο (τοι, «Λγος περ Ελευθερας»). Ωστσο στην κυριολεξα «Νομαρχα» σημανει την πολιτεα, που θα ρχουν οι νμοι της ελευθερας, την ελεθερη πολιτεα, πως οραματιζταν την Ελλδα, ο Αννυμος στοχαστς και αγωνιστς.

Η «Ελληνικ Νομαρχα» δημοσιεθηκε για πρτη φορ το 1806 στην Ιταλα σε δκατο κτο σχμα (13,7 Χ 9,9 εκατ.), σο μια ξλινη ταμπακιρα της εποχς. Στους σγχρονους γινε γνωστ απ τις εκδσεις του καθηγητο Ν.Β. Τωμαδκη (1948) και του γνωστο κριτικο Γ. Βαλτα (1949) , πο συνδεψε το κεμενο με σχλια και διαφωτιστικς αναλσεις.

Το παραπνω εξφυλλο του βιβλου εναι κδοση του 1968 των εκδσεων «ΚΑΛΒΟΣ»

 

Πατστε ΕΔΩ για κατεβσετε ολκληρο το βιβλο σε μορφ pdf